Không chỉ là vấn đề thẩm mỹ hay thiếu chất, những thay đổi bất thường trên móng tay đôi khi là tín hiệu cầu cứu của cơ thể, cảnh báo nguy cơ mắc các bệnh mạn tính, thậm chí là ung thư nguy hiểm.
Không chỉ là câu chuyện thẩm mỹ hay thiếu chất thông thường, những biến đổi khác lạ trên móng tay đôi khi là tiếng chuông cảnh báo sớm của nhiều căn bệnh hiểm nghèo, từ ung thư da đến các tổn thương tàn phá phổi, gan hay thận. Tuy nhiên, điều đáng lo là không phải ai cũng để tâm đến chúng.
Trong y học, móng tay được coi là tấm gương phản chiếu chính xác vi tuần hoàn và tình trạng trao đổi chất của cơ thể. Không ít người có thói quen tặc lưỡi bỏ qua các vệt màu hay biến dạng trên móng, chỉ đến khi bệnh tình tiến triển nặng mới tá hỏa đi khám. Không muốn rơi vào cảnh “hối không kịp” như vậy, các bác sĩ khyến cáo có 4 thay đổi ở móng tay rất có thể là dấu hiệu bệnh nặng, ung thư mà bạn tuyệt đối không được chủ quan:
1. Vệt đen dọc trên móng tay
Nhiều người thấy móng tay xuất hiện vệt đen dọc thường chủ quan nghĩ do va đập tụ máu hoặc nốt ruồi lành tính. Tuy nhiên, theo Bác sĩ Lin Zhengxian (Giám đốc Phòng khám Da liễu Lâm Chính Hiền, Đài Loan, Trung Quốc), đây rất có thể là dải tăng sắc tố móng theo chiều dọc, cảnh báo u hắc tố ác tính ở vùng đầu chi, một dạng ung thư da cực kỳ nguy hiểm.
Bác sĩ Lin nhấn mạnh, u hắc tố ác tính có tỷ lệ di căn rất cao. Khi ẩn dưới móng, bệnh cực kỳ khó phát hiện ở giai đoạn đầu. Cần cảnh giác cao độ nếu vệt đen có các đặc điểm sau:
– Màu sắc và kích thước bất thường: Các dải màu có độ đậm nhạt, độ dày và khoảng cách không đồng đều.
– Dấu hiệu Hutchinson: Vệt sắc tố không dừng lại ở móng mà lan rộng ra nếp gấp da xung quanh móng.
– Xuất hiện ở người lớn tuổi: Người trên 50 tuổi đột ngột xuất hiện dải đen mới trên móng có nguy cơ mắc bệnh ác tính cao hơn hẳn so với trẻ em.
2. Móng tay khum mặt kính đồng hồ/móng tay dùi trống
Bác sĩ Ye Peizhi thuộc Bệnh viện Ung thư, Viện Hàn lâm Khoa học Y tế Trung Quốc (Trung Quốc) cảnh báo, hiện tượng ngón tay dùi trống (Clubbing fingers) xảy ra khi phần màng dưới móng phồng lên, làm móng tay cong vồng xuống như mặt kính đồng hồ, gốc móng trở nên mềm xốp khi ấn vào.
Về mặt cơ chế, khi phổi xuất hiện khối u ác tính hoặc bị tổn thương nghiêm trọng, sự trao đổi khí bị cản trở dẫn đến tình trạng thiếu oxy mãn tính trong máu ngoại vi. Để bù đắp, các mạch máu nhỏ ở đầu ngón tay phải tăng sinh và giãn nở, khiến mô liên kết tại đây phát triển bất thường. Theo các thống kê lâm sàng, có tới 35% bệnh nhân ung thư phổi tế bào lớn xuất hiện biểu hiện ngón tay dùi trống này.
3. Móng tay nửa trắng nửa hồng rõ rệt
Bên cạnh ung thư da và phổi, bác sĩ Sheng Xinan, Trưởng khoa Ung bướu của Bệnh viện Ung thư Đại học Bắc Kinh (Trung Quốc) cảnh báo, móng tay còn phản ánh trực tiếp sức khỏe của hệ bài tiết. \ình trạng móng tay Lindsay (hay còn gọi là móng nửa vời) biểu hiện rất rõ nét: Một nửa móng phía gần gốc có màu trắng bệch mờ đục, trong khi nửa còn lại phía đầu ngón tay lại có màu hồng nhạt hoặc nâu đỏ.
Sự biến đổi này xuất phát từ việc chức năng thận bị suy giảm nghiêm trọng, khiến các chất thải chuyển hóa và độc tố tích tụ trong máu. Sự tích tụ này làm thay đổi cấu trúc mạch máu dưới móng và gây lắng đọng sắc tố bất thường. Đây là dấu hiệu cảnh báo điển hình ở những bệnh nhân suy thận mạn giai đoạn muộn hoặc có tổn thương ác tính tại thận.
4. Móng tay lõm hình thìa kèm sụt cân
Hiện tượng móng tay bị lún xuống ở giữa, phần viền xung quanh vênh lên tạo thành hình lòng thòng giống chiếc thìa (Koilonychia) không chỉ đơn thuần là biểu hiện thiếu máu thiếu sắt”, đó là điều bác sĩ Liu Yufei, Phó Trưởng khoa Ung bướu, Bệnh viện Ung thư Giang Tô (Trung Quốc) nhắc nhở.
Trong nhiều trường hợp, thiếu máu mãn tính nặng là hậu quả của tình trạng xuất huyết rỉ rả kéo dài từ các khối u ác tính trong đường tiêu hóa như ung thư dạ dày, ung thư đại trực tràng. Khi khối u bào mòn niêm mạc, cơ thể bị mất máu âm thầm khiến móng tay bị suy dinh dưỡng nghiêm trọng, mất đi độ cong tự nhiên và biến dạng thành hình thìa. Nếu đi kèm triệu chứng sụt cân nhanh, mệt mỏi và đi ngoài phân đen, người bệnh cần đi tầm soát ung thư ngay lập tức.
Lời khuyên của bác sĩ
Để chủ động bảo vệ sức khỏe trước ung thư, các bác sĩ khuyến cáo bất kỳ ai cũng cần ghi nhớ những nguyên tắc quan trọng dưới đây:
– Theo dõi sự thay đổi của móng: Thường xuyên quan sát màu sắc, hình dáng móng tay. Khi phát hiện vệt đen lan rộng, móng cong bất thường hay biến màu dai dẳng, tuyệt đối không tự ý sơn đè lên để che đi mà cần đến cơ sở y tế thăm khám.
– Không cào xé hay tự nặn nốt tổn thương: Tránh việc dùng dụng cụ sắc nhọn chọc, rạch các vệt bất thường dưới móng vì có thể gây nhiễm trùng hoặc làm vi khuẩn, tế bào bệnh lây lan rộng hơn.
– Tầm soát sức khỏe định kỳ: Kết hợp kiểm tra da liễu, chụp X-quang phổi và xét nghiệm chức năng gan thận định kỳ để phát hiện sớm các mầm bệnh ngay từ giai đoạn khởi phát.
Nguồn và ảnh: Good Morning Health, Baidu
Ngọc Ái–Phụ nữ mới
