Đây là sự thật về “Hiệu ứng Matthew”. Người nghèo ngày càng nghèo hơn vì họ không có gì cả. Người giàu, vì họ có tài sản nhất định và nhiều cơ hội hơn, nên họ ngày càng giàu hơn.
Câu nói “khổ tận, cam lai” không đúng trong nhiều trường hợp!
Nếu bạn là người ủng hộ ý tưởng “khổ tận, cam lai”, bạn nghĩ “những ngọt ngào đến sau” sẽ đến từ đâu? Nó xuất phát từ sự tích lũy tài sản và sự thay đổi về địa vị trong xã hội. Nếu không tích lũy tài sản và không leo lên được nấc thang xã hội, người ta chỉ có thể ở dưới đáy và đau khổ suốt đời.
Câu hỏi đặt ra là có bao nhiêu người lao động có thể đạt được kỳ tích tích lũy tài sản và leo lên nấc thang xã hội? Rất ít. Đối với phần lớn người lao động, “không việc làm, không thu nhập” là điều bình thường trong cuộc sống của họ. Hãy nghĩ mà xem, nếu bạn chỉ biết làm việc và ăn uống mà thậm chí còn không có nhiều tiền tiết kiệm thì làm sao bạn có thể có một “cuộc sống ngọt ngào”?
Ở các thành phố, người lao động phải làm việc theo vất vả hơn vì họ phải kiếm tiền để nuôi gia đình. Tiền lương họ kiếm được đôi khi chỉ đủ trang trải ba bữa ăn một ngày, không còn tiền dư. Họ buộc phải tiếp tục làm việc chăm chỉ cho đến ngày không còn có thể làm việc được nữa.
Khi đến ngày họ không còn khả năng làm việc nữa, điều chờ đợi họ không phải là món quà của cuộc sống, mà là sự loại bỏ. Các thành phố lớn vẫn nhộn nhịp, người lao động thế hệ này nối tiếp thế hệ khác. Những người lao động già sẽ bị lớp trẻ thay thế. Lúc này, nếu không có tiền tích luỹ hay lương hưu, điều gì sẽ nuôi sống họ?
Vậy tại sao của cải lại không ngừng chảy vào túi những người giàu có?
Nếu bạn là một người bình thường, bạn nghĩ sao nếu có trong tay 1 tỉ đồng? Đó hẳn là một con số không nhỏ. Thứ nhất, với mức sống ở thành phố và bậc lương hiện tại, một người đi làm bình thường khó có thể dành dụm được 1 tỉ đồng. Thứ hai, nếu có may mắn nào đó, chỉ cần không đam mê trò may rủi và đầu tư thua lỗ, 1 tỉ đồng có thể là con số giúp bạn yên tâm dưỡng già.
Quan trọng hơn, với chỉ 1/10 số tiền này, bạn đã bắt đầu có thể kiếm lợi nhuận. Hoặc nếu gửi tiết kiệm, tiền lãi trong một năm cũng đủ để bạn trang trải cuộc sống ở mức trung bình. Chỉ cần 1 tỉ đồng đã có thể giúp bạn thay đổi số phận của chính mình hay thậm chí một gia đình. Nhưng nếu bạn có nhiều tài sản hơn thì sao?
Đây là “chìa khoá” cho câu hỏi tại sao tiền lại cứ tiếp tục chảy vào túi người giàu. Về cơ bản, người giàu có thể kiếm tiền ngay cả khi họ chẳng làm gì cả. VÌ có tài sản lớn, nên họ có thể tiếp tục theo mô hình lãi kép và kể cả khi qua đời, con cái của họ vẫn có thể sung túc bởi khối tài sản đồ sộ mà cha ông để lại.
Bạn càng có nhiều tài sản, bạn càng có nhiều lựa chọn, nhiều nguồn lực để phát triển và nhiều người sẽ giúp bạn. Đó là lí do tại sao mà người giàu thì ngày càng giàu lên, trong khi người nghèo phải có một nỗ lực bứt phá mang tính kì tích nào đó mới có thể thoát ra khỏi cái nghèo đang bủa vây họ.
Vị đắng không nhất thiết dẫn đến vị ngọt, nhưng tiền có thể mua được sự ngọt ngào
Nếu người lớn có chút kinh nghiệm, trí tuệ và nhận thức, họ sẽ nhận ra rõ ràng rằng thứ thực sự có thể mang lại “vị ngọt” không phải là cay đắng, mà là tiền. Cuộc sống sẽ khác nhau nếu bạn có nhiều tài sản hay ít. Những người sở hữu nhà ở thành phố lớn và những người lao động phải đi thuê nhà để sống vốn dĩ đã rất khác biệt. Chất lượng cuộc sống trong suốt quãng đời còn lại của bạn sẽ khác nhau nếu bạn có một lượng tích lũy nhất định hoặc nếu bạn không tích lũy được gì cả.
Đối với điều này, chắc chắn sẽ có người cho rằng sống mà không vướng bận về vật chất phải chăng còn hạnh phúc hơn cuộc sống giàu sang sao? Những người này chỉ đang “tự an ủi mình”. Nghèo đói chỉ mang lại đau khổ. Bạn sẽ thấm thía điều này khi đối diện với bệnh tật, phải chi trả tiền thuốc men, viện phí hoặc phải đau lòng nhìn sự lớn lên một cách chật vật của con cái mình so với những đứa trẻ con nhà có điều kiện.
Như câu nói, “Dây gai chỉ đứt ở chỗ mỏng nhất, và bất hạnh chỉ tìm đến những kẻ bất hạnh”. Đây là sự thật về “Hiệu ứng Matthew”. Người nghèo ngày càng nghèo hơn vì họ không có gì cả. Người giàu, vì họ có tài sản nhất định và nhiều cơ hội hơn, nên họ ngày càng giàu hơn.
Khái niệm: Trò chơi Tổng bằng 0
Hầu hết các thiên tài kinh doanh đều nhìn thấy điều này: số tiền mà một bên đạt được chính là số tiền mà bên kia mất đi và tổng số tiền mà cả hai bên đạt được bằng không. Nói một cách thẳng thắn thì đây là một trò chơi thăng bằng trong xã hội.
A là nhân viên và B là ông chủ. B khai thác giá trị sức lao động của A, nhưng chỉ trả cho A mức lương đủ để nuôi sống gia đình. Theo thời gian, người được hưởng lợi nhiều nhất không phải là A, nhân viên, mà là B, ông chủ.
Thực ra, nó rất dễ hiểu. Khi bạn là một người lao động thuần tuý, cho dù bạn sản phẩm bạn tạo ra có giá trị lớn đến mấy, bạn cũng chỉ có thể nhận được mức lương cố định đủ sống, phần còn lại sẽ tiếp tục làm giàu cho ông chủ. Như vậy, với sự tích lũy liên tục của mỗi nhân viên và thời gian trôi qua, chẳng phải ông chủ sẽ là người chiến thắng lớn nhất sao?
Vậy nên, nếu là một người tỉnh táo, hãy nhìn thấy sự vận hành của đồng tiền, sự phát triển tất yếu của xã hội để tìm ra một chỗ đứng cho riêng mình. Bạn có thể không cần giàu có, nhưng ít nhất hãy nghĩ đến việc tích luỹ để đảm bảo cho tương lai của chính mình khi về già và tương lai của thế hệ kế tiếp. Người xưa có câu “tích tiểu thành đại”, bởi vậy, đừng coi thường việc tiết kiệm, dù chỉ là những đồng tiền nhỏ nhất!
Theo Trang Đào–Thanh niên Việt
