Tây Thi, Vương Chiêu Quân, Điêu Thuyền và Dương Ngọc Hoàn chính là tứ đại mỹ nhân nổi tiếng trong lịch sử Trung Hoa. Cho đến nay, số phận của họ vẫn còn nhiều điều khiến hậu nhân khó lý giải.
Từ xa xưa, người ta thường dùng những từ như: “Trầm ngư, lạc nhạn, bế nguyệt, tu hoa” để lần lượt hình dung về vẻ đẹp nghiêng nước nghiêng thành của bốn người đẹp này. Trên thực tế, duy nhất chỉ có Điêu Thuyền là một trong bốn người đẹp không tồn tại trong lịch sử. Đây là nhân vật hư cấu trong bộ tiểu thuyết nổi tiếng “Tam Quốc diễn nghĩa” của La Quán Trung. Ba người còn lại đều là những nhân vật có thật trong lịch sử.
Nhưng người xưa thường vẫn có câu “hồng nhan bạc mệnh”. Kết cục của bốn người đẹp này như thế nào, họ có thể vượt qua lời nguyên ấy không?
Tây Thi: Mỹ nhân trầm ngư (cá lặn đi trốn)
Quốc gia hưng vượng hay tiêu vong đều đã tự có an bài từ lịch sử. Nhưng vì sao người nước Ngô vẫn oán hận Tây Thi đến thế? Theo sử sách chép lại, Tây Thi, người được Ngô vương Phù Sai hết mực sủng ái chính là người đẹp làm nước Ngô sụp đổ.
Tây Thi là một trong tứ đại mỹ nhân đầu tiên thời cổ đại. Thực tế có rất ít ghi chép trong lịch sử về nàng, đa phần đều là các câu chuyện truyền miệng trong các dân gian. Tây Thi là nhân vật quan trọng trong cuộc chiến giữa hai nước Ngô – Việt. Việt Vương Câu Tiễn tiến cử cô cho Ngô Vương, từ đó khiến Ngô vương Phù Sai ngày càng sa ngã, mê mờ, chính quyền nước Ngô dần bị ăn mòn, cuối cùng bại dưới tay nước Việt. Với nước Ngô, Tây Thi là tội đồ, còn với nước Việt nàng lại là hiệp nữ hiến thân.
Tây Thi, tên là Thi Di Quang, là con một người kiếm củi. Nàng dệt vải ở núi Trữ La, thuộc nước Việt thời Xuân Thu. Trữ La có hai thôn: thôn Đông và thôn Tây, nàng Thi là người ở thôn Tây, vậy nên gọi là Tây Thi. Tương truyền Tây Thi đẹp đến nỗi ngay cả khi nàng nhăn mặt cũng khiến người ta mê hồn. Khi nàng đi hái củi ở ngọn núi gần làng, những con chim ưng bay trên trời nhìn thấy Tây Thi quên mất cả vỗ cánh nên rơi xuống đất. Khi nàng giặt áo bên bờ sông, bóng nàng trên mặt nước sông trong suốt làm nàng càng thêm xinh đẹp. Cá nhìn thấy nàng, say mê đến quên bơi, dần chìm xuống đáy sông. Từ đó, người trong vùng xưng tụng nàng là “Tây Thi trầm ngư”. Mắt nàng trong suốt, mày nàng phương phi, miệng chúm chím.
Đến ngày nay, kết cục số phận của Tây Thi vẫn đang là vấn đề gây nhiều tranh cãi. Người ta đã đặt ra không ít các giả thuyết khác nhau, trong đó có bốn giả thuyết tạo được sức thuyết phục nhất.
Thứ nhất là: chìm dưới biển. Truyền thuyết kể rằng sau khi Câu Tiễn tiêu diệt nhà Ngô, phu nhân của ông đã lén sai người lừa Tây Thi ra ngoài, buộc đá quanh người nàng và đem ném xuống biển. Sau đó người ta tương truyền rằng dưới cát bùn tại Duyên Hải tìm được một loại sò giống với hình dạng đầu lưỡi con người, vì vậy mà gọi chúng là sò lưỡi Tây Thi.
Thứ hai: ẩn cư. Trong “Thiếu Thất Sơn Phòng Bút Tùng” của Hồ Ứng Lân vào thời nhà Minh có ghi lại giả thuyết cho rằng Tây Thi vốn là tình nhân hoặc thê tử của Phạm Lãi. Sau khi Ngô Quốc bị diệt vong, Phạm Lãi đã cùng Tây Thi bỏ trốn và ẩn cư.
Thứ ba: rơi xuống nước. Những người có tấm lòng lương thiện, không muốn rằng một nữ tử xinh đẹp yếu đuối lại phải gặp một kết cục bi thảm. Họ đã dựa vào nội dung trong bài thơ “Cán Sa” của thi sĩ Tống Chi Vấn thời Đường để làm cơ sở, cho rằng sau khi nhà Ngô bị diệt vong, Tây Thi bỏ về cố hương. Trong một lần giặt đồ, nàng không may rơi xuống nước mất mạng.
Thứ tư: bị giết. Giả thuyết này được xem là một kết cục thực tế nhất. Sau khi Ngô Vương tự vẫn, người Ngô trút cơn giận lên người đẹp. Họ dùng vải gấm quấn chặt quanh người nàng rồi mang thả trôi sông.
Vương Chiêu Quân: Mỹ nhân lạc nhạn (chim nhạn sa)
Vương Chiêu Quân tên thật là Vương Tường, sinh ra trong một gia đình thường dân ở Hồ Bắc. Khoảng năm 40 TCN, đời Hán Nguyên Đế, vì xinh đẹp nức tiếng nên nàng được tuyển vào nội cung. Khi nhập cung nàng đổi tên thành Vương Chiêu Quân. Chiêu Quân thông thạo tứ nghệ: cầm, kỳ, thi, họa, đặc biệt nàng có biệt tài gảy đàn tỳ bà. Do đó trong tranh vẽ nàng thường xuất hiện với một vẻ đẹp u buồn, choàng khăn đỏ, mặc áo lông, ôm đàn tỳ bà, ngồi cùng với một con bạch mã.
Tương truyền, vì số phi tần trong hậu cung của Hán Nguyên Đế quá đông nên Hoàng đế ra lệnh cho các họa sĩ phải vẽ hình các cung phi để hoàng đế chọn. Vì từ chối đút lót cho họa sĩ là Mao Diên Thọ, bức chân dung vẽ Chiêu Quân rất xấu xí nên nàng không được Nguyên Đế để mắt tới.
Truyền thuyết “Chiêu quân xuất tái” (Chiêu Quân đến biên cương) tả rằng, khi Chiêu Quân đi ngang một hoang mạc lớn, lòng nàng chan chứa nỗi buồn vận mệnh cũng như lìa xa quê hương. Nhân lúc ngồi lưng ngựa buồn u uất, liền đàn “Xuất tái khúc”. Một con ngỗng trời bay ngang, nghe nỗi u oán cảm thương trong khúc điệu liền ruột gan đứt đoạn và sa xuống đất. Điển tích “mỹ nhân lạc nhạn” từ đó mà ra.
Năm 33 TCN, Vương Chiêu Quân phụng mệnh Hán Nguyên Đế xuất giá kết thân, được gả cho Thiền vu Nam Hung Nô Hô Hàn Tà. Năm 31 TCN, Hô Hàn Tà qua đời, Vương Chiêu Quân bắt buộc phải theo tập quán nối dây của Hung Nô và trở thành phi tần của con trai trưởng của Hô Hàn Tà là Phục Chu Luy Nhược Đề.
Bi kịch của Vương Chiêu Quân vẫn chưa dừng lại. Chỉ 11 năm sau, người chồng thứ hai của Vương Chiêu Quân qua đời, nàng lại phải làm vợ của con trưởng của Phục Chu Luy, cũng là cháu nội của Hô Hàn Tà. Vương Chiêu Quân không thể tiếp tục chịu đựng được sự nhục nhã, cuối cùng quyết định dùng độc tự vẫn và được an táng tại Thanh Trủng.
Điêu Thuyền: Mỹ nhân bế nguyệt (trăng thẹn phải đi trốn)
Điêu Thuyền là một nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết “Tam Quốc diễn nghĩa” của La Quán Trung. Trong tiểu thuyết, tác giả miêu tả Điêu Thuyền, họ Nhiệm, tên Hồng Xương, sinh ở thời Đông Hán. Nàng 15 tuổi vào cung làm nữ tỳ chuyên phục vụ coi sóc trang phục cho các quan trong triều, do vậy sau này đều gọi nàng là Điêu Thuyền (là chức danh thời đó). Nàng được đánh giá xếp thứ 3 trong số 4 mỹ nhân nổi tiếng Trung Quốc.
Điêu Thuyền là bậc quốc sắc thiên hương, khuynh nước khuynh thành, thông minh hơn người. Tương truyền suốt 3 năm sau khi nàng ra đời, tất thảy hoa đào trong thôn nàng ở không nở hoa vì thấy hổ thẹn trước sắc đẹp của nàng. Có lần đêm khuya, nàng đi dạo thưởng trăng, Hằng Nga thấy mình không sánh nổi, vội vã trốn sau mây. Vì vậy Điêu Thuyền còn được gọi là mỹ nhân bế nguyệt.
Năm 190, Lạc Dương có loạn chư hầu, Điêu Thuyền chạy ra khỏi cung, sau được quan tư đồ Vương Doãn thu nạp về phủ, nhận làm con gái nuôi. Vương Doãn là quan to trong triều Hán nhưng quyền lực khi đó thuộc về thái sư Đổng Trác. Trác có người con nuôi là Lã Bố sức khỏe địch muôn người nên trong triều không ai dám cãi. Nhận thấy sắc đẹp, tài trí và lòng hiếu thảo của Điêu Thuyền, tư đồ Vương Doãn nảy ra kế liên hoàn được sắp đặt công phu nhằm ly gián cha con Đổng Trác và Lã Bố.
Vương Doãn một mặt mời Lã Bố đến phủ, sai Điêu Thuyền quyến rũ Lã Bố, mặt khác gả Điêu Thuyền cho Đổng Trác sau đó vu cho ông bố nuôi phỗng tay trên khiến Lã Bố căm tức, phẫn nộ. Vì mê mệt sắc đẹp của Điêu Thuyền, năm 192, được sự giúp đỡ của Vương Doãn, Lã Bố nhân cơ hội thuận lợi đã giết gã gian thần Đổng Trác. Chính kế sách ly gián của Vương Doãn và Điêu Thuyền đã giết được Đổng Trác, là việc mà 18 lộ chư hầu binh hùng tướng mạnh của Viên Thiệu không làm được.
Cái chết của Điêu Thuyền không có những miêu tả cụ thể, chỉ được La Quán Trung kết thúc bằng một câu là “Điêu Thuyền đã theo gió mát mà đi”. Vở hí khúc nổi tiếng “Trảm Điêu” thời nhà Thanh thuật lại, sau khi Lữ Bố bị xử tử, Tào Tháo đã đem thê tử của Lữ Bố là Điêu Thuyền tặng cho Quan Vũ. Sau khi giãi bày hết nỗi lòng tâm tư, Điêu Thuyền được Quan Vũ tôn trọng. Tuy nhiên, Quan tướng quân lại từ chối dung nạp. Cuối cùng Quan Vũ quyết định triệu gọi Điêu Thuyền vào trướng trong đêm, xuất kiếm chém mỹ nhân trong đau xót.
Dương Quý Phi: Mỹ nhân tu hoa (hoa thẹn vì không đẹp bằng)
Dương Quý Phi, tên thật là Dương Ngọc Hoàn (719 – 756), sắc đẹp tuyệt trần, tinh thông ca vũ, được hậu thế tôn vinh là một trong tứ đại mỹ nhân lịch sử Trung Hoa. Mồ côi cha mẹ khi mới lọt lòng, cô bé Ngọc Hoàn bị mang tiếng cao số, khắc song thân. Nhờ có người chú làm quan ở Hà Nam nhận về nuôi dưỡng, nhờ đó Ngọc Hoàn mới thoát khỏi kiếp nạn làm trẻ mồ côi, bị bơ vơ ghẻ lạnh. Việc chuyển từ Thục Châu đến Hà Nam không chỉ cho Ngọc Hoàn một mái ấm gia đình, mà đây còn là bước ngoặt thay đổi số mệnh của nàng.
Dương Quý Phi vốn là phi tần của vua Lý Long Cơ. Với thân phận cao quý và được ghi chép đề cập nhiều trong các tư liệu lịch sử, cuộc đời của người đẹp cũng rung động tới tận tâm can hơn ba mỹ nhân trước. Nhắc tới Dương Quý Phi, mọi người không thể không liên tưởng tới ‘Loạn An sử’. Đây là cuộc biến loạn xảy ra giữa thời nhà Đường vào thời Đường Huyền Tông Lý Long Cơ trong lịch sử Trung Quốc, kéo dài từ năm 755 đến năm 763 do An Lộc Sơn và Sử Tư Minh cầm đầu. Cả họ An và họ Sử đều xưng là Yên Đế trong thời gian nổi dậy. Do xảy ra vào niên hiệu Thiên Bảo của Đường Huyền Tông, cuộc phản loạn này còn được gọi là Thiên Bảo chi loạn. Mặc dù Loạn An Sử không phải do Dương Quý Phi gây ra nhưng nó có mối quan hệ không thể tách rời với Dương gia
Trong lịch sử có rất nhiều cách nói về cái chết của Dương Quý Phi nhưng cho đến nay phổ biến nhất chính là Dương Quý Phi chết tại dốc Mã Ngôi. Vì sai lầm của Dương Quốc Trung, ải Đồng Quan bị phản quân công phá, thành Trường An đối diện với tình thế nguy cấp. Đường Huyền Tông dẫn theo Dương Quý Phi cùng cấm vệ quân và một số bá quan chạy vào đất Thục.
Khi chạy đến Mã Ngôi, các tướng sĩ đều đói mệt do thiếu thốn lương thực và phải di chuyển suốt một quãng đường dài. Trong khi đó thì Dương Quốc Trung và gia quyến đều được no đủ, nên các tướng sĩ lòng đầy căm phẫn nổi lên chống lại, cho rằng Dương Quốc Trung cấu kết với người Hồ. Dương Quốc Trung ra lệnh đàn áp loạn quân nhưng bị các tướng sĩ giết chết.
Cơn giận của các tướng sĩ vẫn chưa nguôi, tướng quân Trần Huyền Lễ đã nói với Đường Huyền Tông rằng: “Dương Quốc Trung mưu phản, không nên để Quý Phi hầu hạ ở bên bệ hạ nữa, xin bệ hạ vì quốc pháp mà cắt bỏ tình riêng”.
Đường Huyền Tông trả lời: “Đây đều là lỗi của ta, Quý phi vô can. Quý Phi ở trong thâm cung, sao biết được Quốc Trung mưu phản”. Tuy nhiên các tướng sĩ vẫn không phục, bức ép Đường Huyền Tông xử tử Dương Quý Phi thì họ mới tiếp tục phò trợ nhà Đường. Đường Huyền Tông không còn cách nào khác, đành ban cho Dương Quý Phi một giải lụa trắng, đau xót quay đi không dám chứng kiến cảnh ái phi bị thi hành tử lệnh.
***
Điêu Thuyền và Tây Thi đều là lấy thân báo quốc. Vương Chiêu Quân hiến thân cho hòa bình của hai dân tộc Hán và Hung Nô cũng là hy sinh vì đất nước. Chỉ riêng Dương Ngọc Hoàn phải gánh chịu mọi trách nhiệm về cuộc nổi loạn An Sử nhìn nhận từ một ý nghĩa khác cũng là hiến thân cho cơ nghiệp của triều đại nhà Đường. Nhưng kết thúc của Dương Quý Phi thực quá bi thảm, cũng để lại cho hậu thế nhiều câu chuyện còn truyền mãi nghìn năm.
Kiên Định – Theo Secretchina
