HỘI KHOA HỌC PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC - NHÂN TÀI VIỆT NAM - TP. HỒ CHÍ MINH

“Trời sinh ta ra ắt có chỗ dùng”,
kẻ tầm thường ắt có phúc phận riêng
 
           (31.12.2018) Ai có sở trường của người ấy, ai cũng có sở đoản của người ấy, con người hay sự vật đều như vậy. 2000 năm trước, Trang Tử đã dùng câu chuyện cây gỗ lớn để nói cho chúng ta biết về đạo lý sâu sắc giữa hữu dụng và vô dụng
 
Cây không thể lấy gỗ tự sẽ có đạo lý sinh tồn
Trong “Tiêu Dao Du – Trang Tử” đã chép lại câu chuyện về một cây đại thụ như sau:
 
                        
                                                                                  Trang Tử và Huệ Tử.
 
Một lần nọ, Huệ Tử nói với Trang Tử rằng“Có một cây đại thụ mà người ta đều gọi nó là cây Sư. Gốc nó lớn xù xì, cành cây cong queo, không đúng khuôn mẫu. Nó mọc bên đường, thợ mộc không thèm ngó. Cây này to lớn, nhưng lại chẳng thể lấy gỗ, mọi người chỉ khinh bỉ nó.”
Trang Tử nói:
“Ông có nhìn thấy con mèo và con chồn không? Chúng cuộn mình chờ đợi động vật nhỏ chạy ra ngoài chơi là nhảy ra vồ mồi. Không phân cao thấp, chúng thường vồ trúng, nhưng chính chúng lại chết trong lưới võng. Lại nhìn con bò thân hình đồ sộ như mây ngang trời. Mặc dù chẳng thể bắt chuột nhưng công dụng của nó thì quá lớn.
Hiện giờ tiên sinh có một cây đại thụ như vậy, không cần lo nó không có chỗ dùng, hãy trồng nó chỗ đồng không mông quạnh. Cây đại thụ vì chẳng thể lấy gỗ nên sẽ không bị chặt. Ông có thể tự do thoải mái quanh quẩn bên gốc cây, tiêu diêu tự tại nằm dưới gốc cây, như vậy còn đáng phiền lòng nữa sao?
 
                       
                                                       Cây đại thụ vì chẳng thể lấy gỗ nên sẽ không bị chặt
Hơn nữa thi tiên Lý Bạch cũng từng nói: Trời sinh ta ắt có chỗ dùng. Khi ông than thở mình bình thường không có gì nổi trội, có lẽ chỉ là vì chưa tìm được lĩnh vực phù hợp với ông mà thôi.”
Ban Siêu, nhà quân sự và nhà ngoại giao, thời trẻ chỉ là một tiểu lại sao chép văn thư trong quan phủ. Ông tự than rằng dẫu chép cả một đời, cũng chỉ là một đời vô danh mà thôi. Ông bèn xếp lại bút nghiên đi tòng quân, trước theo danh tướng Đậu Cố xuất quân đánh hung Nô, sau lại phụng mệnh đi sứ Tây vực.
 
Suốt 31 năm, ông đã bình định được hơn 50 quốc gia tây vực. Ban Siêu vẫn là Ban Siêu ngày nào, nhưng sau khi đổi vị trí ông lại trở thành nhân vật anh hùng lưu danh thiên cổ, đó là phúc phận của ông.
 
Tầm thường cũng là phúc phận
Trong “Nhân gian thế – Trang Tử” cũng ghi lại câu chuyện ngụ ngôn về một cây đại thụ khác.
Trang Tử và đệ tử bước tới một chân núi, thì nhìn thấy một cây đại thụ, cành lá sum suê, vươn mình bên cạnh con sông lớn, trông rất bắt mắt. Tán lá của nó có thể che phủ vài ngàn con trâu, gốc của nó phải to tới mười trượng, ngọn vươn cao tới tận đỉnh núi, đủ để đóng hơn chục con tàu lớn. Rất nhiều người vây quanh chiêm ngưỡng, nhưng những người thợ mộc lại nhìn mà như không thấy, đi ngang qua nó.
Trang Tử chẳng thể kiềm lòng mà hỏi người đốn củi rằng: “Xin hỏi, cây đại thụ tốt như vậy mà sao mãi không có người đốn? Đến nỗi cứ đứng trơ một mình cả mấy nghìn năm?”
 
                 
 
Người đốn củi nói: “Điều này có gì lạ đâu? Cây này là loại cây gỗ không được trọng dụng. Dùng đóng tàu thuyền thì chìm nghỉm, dùng làm quan tài thì nhanh mục nát, dùng làm dụng cụ thì dễ hỏng, dùng làm cửa thì nhựa cây không khô, dùng làm cột thì dễ bị mục ruỗng. Cây chẳng thể lấy gỗ vô dụng không có chỗ dùng, cho nên mới có thể sinh trưởng nhiều năm như vậy.”
Trang Tử lại nói: “Cây đại thụ vì bị coi là vô dụng nhờ đó mà thoát khỏi búa rùi chặt phá. Trâu có đốm trắng trên đầu và lợn có mũi hơi cao, thầy mo cho rằng không phải là vật cát tường, nên khi tế hà bá mới không quăng chúng xuống sông. Người tàn phế sẽ không bị đưa đến nơi chiến trường nguy hiểm, do vậy có thể bảo toàn tính mệnh…”
 
Có hai câu cổ ngữ rằng: “Tự cổ tài mệnh lưỡng tương phương” (Tự cổ xưa tài và mệnh ngăn trở nhau), “Dung nhân đa hậu phúc” (Người bình thường thì lắm phúc dày). Ý nói rằng, người tài hoa ngời ngời dễ phải đứng đầu sóng ngọn gió, bị người ta đố kỵ, cuối cùng mang vạ vào thân. Người trông có vẻ bình thường vô dụng, không tranh với đời, có thể kiên trì, ngược lại còn đắc được phúc phận lớn nhất.
 
Tưởng là vô dụng, cuối cùng lại vô cùng hữu dụng
Lại có một câu chuyện lưu truyền trong dân gian như sau: Chu Mãi Thần, một danh tướng thời Hán, trước khi nổi danh, gia cảnh vô cùng bần hàn. Ông cùng vợ dựng một căn nhà tranh dưới chân núi Cối Kê sinh sống ở đó, đốn củi mưu sinh. Chu Mãi Thần là người trung hậu thật thà, lại rất thích đọc sách. Trên đường gánh gồng bán củi, ông cũng không quên ngâm vịnh học thuộc. Nhìn thấy ông thuần phác vô dụng, lũ trẻ trong thôn đều dám cười đùa ông.
Một hôm, vợ Chu Mãi Thần thấy ông lại bị mang ra làm trò đùa, bèn nói với ông: “Ông chỉ là người bán củi, thì đọc mấy thứ sách giải trí ấy có tác dụng gì. Tôi chưa từng gặp một người đốn củi nào làm quan lớn cả. Bây giờ ngay cả tụi trẻ con cũng dám bắt nạt, trèo đầu cưỡi cổ. Ông thực là người vô dụng, chúng ta chia tay nhau thôi.”
 
                        
 
Sau khi vợ ông bỏ đi, rất nhanh chóng bà đã cải giá lấy một người thợ mộc mà mình cho là giàu có, hữu dụng. 7 năm sau, vì kiên trì đọc sách, học thức uyên thâm, Chu Mãi Thần vang tiếng gần xa. Ông được tiến cử cho Hán Vũ Đế và làm tới chức Thái Thú của Cối Kê.
 
Người vợ từng kết tóc xe tơ của Chu Mãi Thần thì vì tầm nhìn nông cạn và bởi ham công danh lợi lộc, đã bị chồng đuổi đi lang thang nơi đầu đường xó chợ.
Những người chỉ sốt sắng muốn truy cầu danh lợi trước mắt, cuối cùng cả đời họ đều bị cán rìu “hữu dụng” không ngừng chặt phá, mệt mỏi rã rời, tinh thần suy sụp, sự nghiệp, gia đình đều bị tổn hại.
 
Còn những người kiên trì đọc sách vô dụng, làm những việc vô dụng, dành thời gian vô dụng lại biết giữ lại một cơ hội vượt qua bản thân mình, từ đó nuôi dưỡng phúc phận lớn hơn.
Hơn nữa người vô dụng thường ít truy cầu, ít dục vọng, biết đủ nên thường vui. Những việc vô dụng mà kiên trì ngày qua ngày thì cuối cùng công phu cũng chẳng phụ người có tâm.
Kỳ thực phàm mọi sự đều như vậy, nhỏ có cái lợi của nhỏ, lớn có chỗ dụng của lớn. Sở dĩ vạn vật có mặt trên đời đều là vì thứ nào cũng có phúc phận của riêng mình. Hơn nữa đôi khi ngược lại những thứ tưởng như vô dụng cuối cùng lại vô cùng hữu dụng.
 
                                                                                                                Theo Sound Of Hope  -  Thiên Cầm biên dịch

Tin cùng chủ đề

Có thể bạn quan tâm

 

     . Biển Đông và nguy cơ đối đầu           . Dành cho những người dám thay         . Lào sẽ là nạn nhân tiếp theo của 

         quân sự Mỹ - Trung ngày                      đổi:  Muốn làm giàu bạn tuyệt                     “vành đai và con đường”

                  càng hiện hữu                                đối nên thay đổi 11 điều này                                 Trung Quốc.

         NO PHOTO                         NO PHOTO                       NO PHOTO

 

 Sự đối đầu quân sự Mỹ-Trung ở Biển Đông rất nguy hiểm.         Nếu bạn làm việc chăm chỉ nhưng thu nhập của bạn vẫn        Lào nằm trong nhóm 8 nước có tỷ lệ nợ với Trung Quốc

Với các sự cố leo thang và lời lẽ hiếu chiến ở cả hai phía,            không đạt được như mức mong muốn thì bạn cần phải           cao  nhất trong nhóm 68 nước có tham gia vào dự án 

nó có thể đang trên bờ vực vượt khỏi tầm kiểm soát, theo            thay đổi. Hãy khám phá ra nguyên nhân vì sao bạn                Vành đai & Con đường, tiền chi ra cho dự án đường sắt 

nhà phân tích Mark J. Valencia...                                                         vẫn chẳng thể làm giàu được.                                                     tương đương một nửa GDP của Lào.

 

. Câu chuyện thật sự về vụ đắm tàu    . Để thành công, cần có trí thông minh    . Forbes: Nếu bạn muốn xây dựng sự 

Titanic:  Sự thật còn “tuyệt vời” hơn           cảm xúc.  Để thành công hơn,                   giàu có,  hãy ghi nhớ những 

      những gì trên màn ảnh nhỏ                         đây là 10 cách cần làm                                      nguyên tắc này

      NO PHOTO                         NO PHOTO                         NO PHOTO

 

Thảm họa Titanic đã được không ít các tác phẩm văn học       Trí thông minh cảm xúc (Emotion Intelligence Quotient – EQ).     Warren Buffett: "Trong các trường kinh doanh, những

và điện ảnh tái hiện, nhưng chắc chắn ít ai biết rằng, câu        là khả năng theo dõi cảm giác và cảm xúc của mình cũng            hoạt  động khó khăn, phức tạp sẽ gặt hái được nhiều 

chuyện thực sự phía sau con tàu còn bi thương và cảm            như của người khác, phân biệt chúng, và sử dụng thông tin         thành quả hơn, nhưng ở trường đời, sự đơn giản sẽ mang 

động hơn nhiều so với các thước phim trên màn ảnh nhỏ.        này để dẫn dắt tư duy và hành động của mình.                            lại hiệu quả tốt hơn".  Đó là 1 trong 8 điều nếu bỏ qua bạn ...

 

* Có thể bạn đã bỏ lỡ 

 

.Có một người đàn ông thuộc về một…thế giới khác ở Quảng Nam như thế (P.7)

. Giáng sinh, bàn chuyện niềm tin: Chúng ta được và mất gì  nếu tin          . Trong cõi u minh, có một đôi mắt  đang dõi theo từng ý từng 

                                                               hoặc không tin vào thần thánh?                                                                                              niệm của chúng ta

. Chúng ta đã sai rồi, hỡi người Việt mến yêu. Vẻ đẹp của người Việt         . Về cuộc "trốn chạy" của 152 đồng bào đến Đài Loan : Trăm đường 

                                                                  chúng ta đâu phải là như thế                                                                                    trốn chạy, chung một tủi hờn

. Sự tử tế đang ở đâu giữa nước Việt chúng ta,  qua lời kể của             . Vì sao tháp chuông nhà thờ trong  trường Đại học Luật 

                                                                   một người “ở bển” mới về?                                                                         TP. HCM không bị phá hủy ?

. Câu chuyện về một sĩ tử ăn may nhất lịch sử khoa                                        .Một trưa hè trong showroom xe hơi và bà mẹ xin nước: 

                                                   cử Việt:   Bỏ bài thi trắng vẫn đỗ tiến sĩ                                                                Hai câu chuyện dân sales “phải” đọc

 . Nếu một mai sắp rời khỏi thế gian này,  bạn sẽ hối tiếc điều gì?        .Hãy tìm cách chạm vào…tiền kiếp,  để con sư tử hùng mạnh trong bạn ....

. Thời cổ đại, các mỹ nhân làm đẹp thế nào  khiến vua chúa ngẩn ngơ?   . Đọc lại Binh pháp Tôn Tử  để hiểu thêm 2 chữ “đợi chờ” của bậc thánh nhân.

. Cổ nhân bảo: “Sinh tử hữu mệnh, phú quý tại thiên”  - Những               . "Tôi đã cố gắng hết sức rồi nhưng tại sao vẫn không có gì?

                                                      lời  này có thực sự đúng không?                                                                                                Tôi phải làm sao?"... 

. Nhà kinh tế học người Rumani và câu chuyện  về một con                    . Khi bạn nghèo, hãy tiêu tiền cho người khác,  đừng tính toán nhiều, nhé ..

                                                   người thích trúng số là…trúng                   .Có lẽ bạn nên biết:  8 kiểu phúc tướng của người phụ nữ 

. Kẻ vô thần bệnh hoạn Hitler và lời giải cho câu hỏi:  Vì sao hắn             . Kẻ vô thần bệnh hoạn Hitler và lời giải cho câu hỏi: Vì sao hắn muốn

                                                  muốn xóa sổ “chủng tộc Do Thái”?                                                                                      xóa sổ “chủng tộc Do Thái”? (P2)

 .Câu chuyện truyền kỳ về cuộc đời cụ Tả Ao, nhà phong thủy          . Cuộc đời Vua Mèo và câu chuyện truyền kỳ về khu dinh thự trên 

                                                                      lừng danh đất Việt                                                                                            mảnh đất mu rùa ở Đồng Văn

. Không phải ở sắc đẹp mà là khí chất, hương vị.  Vậy, “hương vị”            .Không thua kém loài người, chim ưng có thể thọ đến 70 tuổi.  

                                                 gì làm nên một “người đẹp”?                                                          Nếu biết thêm vì sao, có lẽ bạn phải lặng im…xấu hổ

.Cho những ai đang chênh vênh trước cuộc đời: Chúng ta tạo nên ...      .Vì sao người Do Thái không tin  "không ai giàu ba họ"?  

.“Ám ảnh sai lầm” –  Một sai lầm của mọi đời người                              . Phong thủy - Đâu phải cần đến những ông thầy

 . NGƯỜI GIÀU - HỌ ĐÃ LÀM GÌ?                                                               .Giải oan cho Mạc Đăng Dung:  Một góc nhìn khác về triều đại nhà Mạc.

.Nếu một ngày bỗng khó khăn chồng chất,  mong bạn hãy đọc              . Đừng tin họ         

                                                                       2 mẫu chuyện này rồi…tùy bạn.             .Người Mỹ giàu lên nhờ Giấc mơ Mỹ. Còn VN có thể giàu không....

. Mong muốn cuối đời của Thành Cát Tư Hãn  và cuộc gặp đáng                  . 6 bài học "đắt giá đến ngàn đời" từ Thành Cát Tư  Hãn  cho 

                            giá ngàn vàng với Trường Xuân Chân Nhân                                                                                                 những ai muốn làm sếp  

. Câu chuyện của lão ăn mày dưới đây,  một là ăn mày, hai là…          . Và bạn hỡi, đừng bao giờ  để cuộc đời mình phải nói… “giá như”    

                                                      dân sales, không thể không đọc            .Vì sao người Do Thái luôn thành công? 

 . Thời - Chữ quan trọng nhất trong Kinh Dịch.  Hiểu được sẽ .....             . Quý nhân, bạn là ai?  Và trong cuộc đời này, ai là   quý nhân của bạn?   

. Bạn có muốn bán được nhiều hàng hóa hơn không?         . Vì sao chúng ta thất bại?

 . Nỗi sợ thất bại - Một sai  lầm của con người                       .Giai thoại về ngôi mộ nhà họ “Ngô Đình” tại huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình 

. Bị thầy đuổi học vì “thiểu năng trí tuệ”, người mẹ đã biến          . Một góc nhìn, những câu hỏi, bạn sẽ thấy mình… đổi khác     

                                          cậu thành thiên tài vĩ đại nhất thế kỷ            . Lời khuyên của một người giàu 

Làm gì & vốn đâu - Hai câu hỏi của mọi đời người?           . Biến tấu để.... khác và ... bạn có thị trường