HỘI KHOA HỌC PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC - NHÂN TÀI VIỆT NAM - TP. HỒ CHÍ MINH

 
Có thể hiểu thế nào về đạo lý
“mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên.”?
 
          Trong cuộc sống luôn có những việc, cho dù người ta có lao tâm khổ tứ thì kết quả cũng bằng không. Đó chính là điều mà cổ nhân gọi là “Hữu tâm trồng hoa, hoa không nở. Vô tâm cấy liễu, liễu thành rừng”.
 
           Trong “Tam Quốc Diễn Nghĩa”, Gia Cát Lượng từng “lục xuất Kỳ Sơn (sáu lần dẫn quân ra Kỳ Sơn), chinh phạt Tào Ngụy. Nhưng Gia Cát Vũ Hầu (tên gọi khác được hậu thế đặt cho Gia Cát Lượng) túc trí đa mưu, liệu sự như thần, đến cuối cùng vẫn không thể giành lại được Trung Nguyên.
           Tục ngữ nói: “Nhân toán bất như thiên toán” (người tính không bằng trời tính). Thiên ý trong câu nói ấy là sâu thẳm không lường: Con người vĩnh viễn không có cách nào tranh sức mạnh với Trời được.
           Trong xã hội hiện đại ngày nay có rất nhiều người không tin vào Thiên mệnh (số Trời). Họ một mực cho rằng mệnh là do tự mình nắm giữ, chỉ cần cố gắng là có thể làm chủ, điều khiển được mà không biết rằng “người thuận đạo trời thì thanh nhàn, người nghịch đạo trời thì thống khổ”. Người có thể thuận theo tự nhiên thì mọi việc dễ thành, nghịch thiên thì hết thảy đều là “cực khổ mà không nên công trạng gì”.
 
                        
                                                                                          (Hình minh họa)
          “Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên” đã trở thành câu nói vô cùng thông dụng, cũng là câu thành ngữ hàm chứa tính triết lý rất lớn lao. Nó được xuất ra từ 103 hồi của tác phẩm nổi tiếng “Tam Quốc Diễn Nghĩa”. Trong đó, Gia Cát Lượng vắt hết óc, tính toán tỉ mỉ để dẫn dụ cha con Tư Mã Ý vào Thượng Phương cốc bằng cách cho người nói với Tư Mã Ý rằng toàn bộ lương thực của quân Thục đều ở trong ấy. Hơn nữa, khi cha con Tư Mã Ý vừa vào hang thì quân Thục ném rơm rạ, củi lửa chặn bít hai đầu. Gia Cát Lượng liền cho quân phóng hỏa thiêu cháy cha con Tư Mã Ý.
          Cha con Tư Mã Ý cùng Ngụy binh không có đường tiến thoái lại gặp phải cảnh bị lửa đốt tai ương ngập đầu. Nhưng đúng lúc ấy, cuồng phong gào thét, mưa rào ập đến tầm tã, toàn bộ lửa đều bị mưa lớn dập tắt. Nhờ đó, cha con Tư Mã Ý chạy thoát khỏi        Thượng Phương cốc. Gia Cát Vũ Hầu chỉ có thể ngửa mặt lên trời than rằng: “Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên. Bất khả cường dã!” (Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên, không thể cưỡng lại được).
         Có thể nói “mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên” đã nói rõ ra huyền cơ ẩn sau sự thành công nơi thế gian. Mọi việc đều không phải là ngẫu nhiên, vô duyên vô cớ mà là có nguyên do, có Thiên ý. Mỗi một sự việc thành công đều không phải do sự cố gắng nhiều ít hay sự nổ lực của một người mà quyết định được. Con người có trăm ngàn suy tính nhưng ông trời chỉ có một suy tính là dựa vào “Đức” mà thôi, nhưng một suy tính này lại quyết định kết quả cuối cùng.
 
                       
                                                                                  (Hình minh họa)
           Mưu tính của con người (“Nhân mưu”) là một quá trình, còn “Thiên thành” là kết quả, “Nhân mưu” là trước, “Thiên thành” là sau. Trong cuộc sống có rất nhiều việc, cho dù là hao hết trăm cay nghìn đắng nhưng kết quả đều là bằng không. Đây chính là điều mà người xưa nói “Hữu tâm trồng hoa, hoa không nở. Vô tâm cấy liễu, liễu thành rừng”. Bởi vậy có thể thấy rằng, một người vì mục tiêu của mình mà cố gắng thì chỉ có thể đạt được kết quả ở trong một mức độ hạn định. Còn “Thiên” trong các yếu tố bên ngoài lại có ảnh hưởng vô cùng to lớn, thậm chí còn là mấu chốt quyết định sự thành công của một người.
           Một người vô luận là lúc nhỏ có lý tưởng gì, có hoài bão muốn trở thành kỹ sư, giáo sư, hay khoa học gia, họa sĩ, bác sĩ, nhà thơ đều là những ước mơ tốt đẹp của bản thân. Nhưng cuối cùng người ấy làm ngành nghề gì lại rất có thể không do họ quyết định, không phải muốn gì liền có thể làm được. Do đó, có rất nhiều điều trong cuộc sống con người không kiểm soát nổi, đều là muốn làm mà không thể làm được mà nhiều việc tưởng không làm được thì lại có kết quả tốt đẹp. Cũng chính vì điều này mà cả đời người ta đều buồn khổ vì không đạt được như ý muốn, luôn bị ham muốn của mình vây hãm.
         Con người là một phần của thiên nhiên, cho nên tất nhiên cũng phải tuần hoàn theo quy luật tự nhiên. Vì để đạt được lợi ích vật chất của bản thân mà phá hoại tự nhiên, nghịch thiên đạo mà hành. Kết quả nhất định là ngày càng xa rời thiên đạo, khoảng cách để được khoái hoạt càng ngày càng xa. Nhưng bởi vì con người ai cũng có rất nhiều dục vọng (ham muốn) nên dễ bị mê lạc mất, tính toán rất nhiều mà không nhận ra rằng “thành sự tại Thiên”.
 
                     
 
          Những người tu hành, bậc quân tử, cao nhân thời xưa đều hiểu mệnh. Họ tin rằng mọi sự đều đã được an bài, bất luận sự tình gì đều ẩn chứa thiên ý. Họ chọn cách sống thuận thiên ý, thích ứng với mọi hoàn cảnh, không cưỡng cầu để đạt được những thứ không thuộc về mình, cảm ơn cuộc đời nên luôn ung dung thản đãng, tự do tại tại, không tranh với đời.
 
                                                                                                                                                              An Hòa (t/h)

Tin cùng chủ đề

Có thể bạn quan tâm

 

.“…Tại sao lại không thử chứ?”. Với “lời        . Bạn cần làm gì để có thể thâm nhập        . Trước cánh cổng Đại học, hãy chậm lại

     khuyên tốt nhất  tôi từng nhận được”            thành công vào thị trường mới?                       đôi chút  để cân nhắc một con 

     này,  ông đã là thị trưởng New York                                                                                              đường ít người lựa chọn hơn.

       NO PHOTO                                            NO PHOTO

 

Và không chỉ 1, ông có 3 nhiệm kỳ liên tiếp làm thị trưởng        Phải có một phương pháp tiếp cận khoa học và nghiêm          Đại học, đó là lựa chọn đương nhiên của rất nhiều người.

Thành phố New York. Ông cũng là người sáng lập và sở         túc. Đó là kinh nghiệm rút ra sau nhiều thành công và cả        Con đường đại học mở ra những viễn cảnh về công việc tốt,

hữu 88% Bloomberg L.P., một công ty truyền thông về            thất bại  trong việc giúp các công ty thâm nhập thị trường        thu nhập cao, chân trời tri thức rộng mở. Nhưng đại học chắc 

tin tức tài chính. Ông là tỷ phú Michael Bloomberg .                mới  của Dave Sutton - Chủ tịch kiêm CEO của...                     chắn không phải con đường duy nhất đưa chúng ta tới tương 

 

. Giới tỷ phú đang chuẩn bị kế hoạch             . Từ sự bại trận của Napoleon, nghĩ           . Thần đồng Nguyễn Đăng Cảo, người 

           gì  trước nguy cơ thảm                                về những “tháp ngà” nhiều                             dám ví vua nhà Thanh như 

             họa trên Trái Đất?                                                CEO đang “ngự”                                           “ếch ngồi đáy giếng”

       NO PHOTO                                           NO PHOTO

 

Douglas Rushkoff là tác giả của nhiều cuốn sách bán chạy         Napoleon bại trận phải chăng là do quá chủ quan trên đỉnh      Trong lịch sử khoa bảng dân tộc, có một người dù đỗ đầu 

trong lĩnh vực truyền thông, công nghệ, văn hóa… Douglas        cao vinh quang, mãi đắm mình trong tháp ngà ngập tràn          nhưng lại không được phong Trạng nguyên bởi tính tình của 

cũng là giáo sư tại trường City University of New York, và           men say chiến thắng mà thiếu đi những suy nghĩ tỉnh táo,         ông. Dù triều đình đã bãi chức ông nhưng nhiều lần khi bị 

trường Queens College. Dưới đây là một trải nghiệm do ...        bình thường? Các CEO có bao giờ tự hỏi mình như thế?            nhà Thanh bắt bí thì triều đình lại phải nhờ cậy đến ông...

 

* Có thể bạn đã bỏ lỡ 

 

.Cho những ai đang chênh vênh trước cuộc đời:  Chúng ta tạo             .“Cuộc đời của cây tre” và câu chuyện của Jobs:  Những bài học đáng

                                nên số mệnh hay là nạn nhân của số mệnh?                                                                                     suy ngẫm về thành công

.“Ám ảnh sai lầm” –  Một sai lầm của mọi đời người                             . Muốn làm giàu cần biết thêm:  5 điều không phải trường kinh tế nào...

. "Tôi đã cố gắng hết sức rồi nhưng tại sao vẫn không có gì?              . “Thời buổi này, trung thực đáng giá bao nhiêu?”  Và câu trả

                                        Tôi phải làm sao?". Phải, làm sao đây?                                                                                       lời khiến ta kinh ngạc

 . NGƯỜI GIÀU - HỌ ĐÃ LÀM GÌ?                                                           .Giải oan cho Mạc Đăng Dung:  Một góc nhìn khác về triều đại nhà Mạc.

.Nếu một ngày bỗng khó khăn chồng chất,  mong bạn hãy đọc        Nếu là 1 trong số 8 kiểu người dưới đây,  có lẽ bạn nên làm mới

                                                                       2 mẫu chuyện này rồi…tùy bạn.                                                                           bản thân càng sớm càng tốt!

. Mong muốn cuối đời của Thành Cát Tư Hãn  và cuộc gặp đáng             .  Bốn câu chuyện, những góc nhìn.  Để có thể vững vàng bước tiếp,

                               giá ngàn vàng với Trường Xuân Chân Nhân                                                                               bạn không nên bỏ qua

. Quý nhân, bạn là ai?  Và trong cuộc đời này, ai là                               .7 điều gửi sếp của một nhân viên có lòng.  Nếu là sếp, bạn

                                                                          quý nhân của bạn?                                                                          nên mời cậu này về làm việc  

.Bốn câu chuyện dạy con  dành cho những bậc làm cha, làm mẹ         Nước Nhật với 2 lần mở cửa  và định mệnh được trao tay bởi 2 người Mỹ

. 5 luận điểm nghe quen quen dưới đây  có thể “giết chết” con            . Luôn luôn có đủ lý do để chần chừ  - “Bí quyết” để bạn mãi

                                                             người doanh nhân trong bạn                                                                                         sống trong nghèo khó

. Có thể bạn chưa tin: Không có thách thức,  sẽ không có ....                       . Giọt nước mắt học trò  và sự thất bại của lẽ phải

                                                    ......   thành công và hạnh phúc.                . Ông vua giải trí Walt Disney  và 7 bài học cuộc sống vô cùng quý giá  

.Người Mỹ giàu lên nhờ Giấc mơ Mỹ. Còn VN có thể giàu không....        . Và bạn hỡi, đừng bao giờ  để cuộc đời mình phải nói… “giá như” 

. Câu chuyện của lão ăn mày dưới đây,  một là ăn mày, hai là…              .Tư duy số đông là tầm thường và nông cạn?  Và bởi vậy, 

                                                      dân sales, không thể không đọc                                                                             thất bại cũng là điều…dễ hiểu

. Nhớ anh em Lưu –Quan –Trương, bàn về  5 bài học kinh doanh              . Nếu đánh mất niềm tin và cảm thấy chán chường,  

                                                   sâu sắc từ Tam Quốc Diễn Nghĩa                                                                    những khi ấy,   chúng ta cần phải 

 . Thời - Chữ quan trọng nhất trong Kinh Dịch.  Hiểu được sẽ .....    . Nếu bạn đang thất bại và, kể cả…chưa,  chiếc “túi khôn” dưới đây...

. Những lời chúc chấn động và dị thường  của Chánh án                  . Đừng tin họ                                                                             

                       Tòa án Tối cao Mỹ khiến cả thế giới sửng sốt             . Sự cô độc và khó khăn  là hai yếu tố rèn nên một người khởi nghiệp

. Tại sao họ thất bại để thành công,  còn chúng ta lại cứ mãi           . Bạn có muốn bán được nhiều hàng hóa hơn không? 

                                                                 dừng chân sau thất bại?        . Vì sao chúng ta thất bại?

 . Nỗi sợ thất bại - Một sai  lầm của con người                       .Giai thoại về ngôi mộ nhà họ “Ngô Đình” tại huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình 

 . Vì sao có những người luôn đen đủi hơn người khác? Đừng      . Vì sao người Do Thái không tin  "không ai giàu ba họ"?  

                               lo,  có cách để bạn được may mắn hơn               . Phong thủy - Đâu phải cần đến những ông thầy  

. Bị thầy đuổi học vì “thiểu năng trí tuệ”, người mẹ đã biến          . Một nghiên cứu đã tìm ra đáp án cho câu hỏi: Tại sao 

                                          cậu thành thiên tài vĩ đại nhất thế kỷ                                                                                 bạn thông minh mà ... nghèo?

 . Vì sao người Do Thái luôn thành công?                                  . 4 bài học đắt giá ở đời  từ chuyện chia thức ăn của sư tử, báo và bầy sói

 . Làm gì & vốn đâu - Hai câu hỏi của mọi đời người?        . Biến tấu để.... khác và ... bạn có thị trường 

  . 6 bài học "đắt giá đến ngàn đời" từ Thành Cát Tư  Hãn  cho             . Sự khác biệt giữa kẻ bình thường và người xuất chúng,  

                                                        những ai muốn làm sếp                                                                & chuyện phú ông chọn người thừa kế

 . Lời khuyên của một người giàu                                                              . Một góc nhìn, những câu hỏi, bạn sẽ thấy mình… đổi khác