HỘI KHOA HỌC PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC - NHÂN TÀI VIỆT NAM - TP. HỒ CHÍ MINH

 
Cổ nhân vì sao dạy:
“Tam nhân đồng hành tất hữu ngã sư”?
 
 
Đương thời, Khổng Tử từng căn dặn học trò của mình rằng: “Tam nhân đồng hành tất hữu ngã sư”, nghĩa là: Ba người đồng hành, ắt sẽ có thầy của ta.
 
Bất kỳ người nào, Khổng Tử cũng thấy đáng là thầy của mình để học
 
Khi Khổng Tử chu du liệt quốc, rất nhiều người tìm đến, mong được bái ông làm thầy. Nước Lỗ có người gọi là Thúc Sơn Vô Chỉ. Anh ta vi phạm pháp luận nên bị xử tội chặt một chân. Thấy Khổng Tử, anh ta cứ cà nhắc chống nạng theo sau, mong muốn được gặp Khổng Tử và xin bái Khổng Tử làm thầy.
 
Khi được tiếp kiến, Khổng Tử nói với anh ta: “Anh làm việc không cẩn thận, nên đã phạm tội bị chặt một chân. Mặc dù nay anh cũng đã tìm được đến ta, nhưng không thể bù lại được, thế thì có tác dụng gì?”.
Thúc Sơn Vô Chỉ trả lời: “Tôi chỉ vì không hiểu rõ đạo lý, nên mới mắc sai lầm để bị tội, bị chặt mất một chân. Hôm nay tôi tìm đến Ngài, là vì vẫn còn có thứ cao quý hơn chân, tôi muốn bảo toàn nó. Trời không nơi nào không che phủ, vạn vật đều được Đất nâng đỡ. Tôi vốn coi Ngài như là Trời Đất, nhưng nào ngờ Ngài lại có thái độ như thế này”.
 
Khổng Tử nghe xong, vô cùng xấu hổ, nói với Thúc Sơn Vô Chỉ rằng: “Khổng Khâu ta thực sự nông cạn, tiên sinh sao chẳng ngồi xuống, xin tiên sinh hãy nói những đạo lý mà tiên sinh biết, tôi vô cùng cung kính lắng nghe và xin được học tập tiên sinh”.
 
Nhưng Thúc Sơn Vô Chỉ chẳng để ý gì đến Khổng Tử nữa mà đã bỏ đi.
 
Khổng Tử nói với các đệ tử: “Hôm nay ta đã phạm phải một sai lầm lớn. Tại sao ta lại có thể căn cứ vào cái thiện ác trước kia của người ta để phán đoán người ta là người thế nào cơ chứ? Người như Thúc Sơn Vô Chỉ thế này, bị mắc tội mà bị chặt mất một chân, vậy mà vẫn nỗ lực học tập để tu sửa lỗi lầm xưa, tự trau dồi bản thân. Thế thì người không có lỗi lầm thì còn thế nào. Các trò nhất định phải ghi nhớ, cho dù chỉ có 3 người trên đường, trong đó nhất định sẽ có người là thầy chúng ta, phải học ưu điểm của người ta, và lấy khuyết điểm của họ để soi vào bản thân mình, từ đó mà sửa mình. Chỉ có như thế, chúng ta mới không ngừng tiến bộ”.
 
                     
                                                              Bất kỳ người nào, Khổng Tử cũng thấy đáng là thầy của mình để học. 
 
Ngay cả trẻ em, Khổng Tử cũng coi là thầy để học
 
Trong Tam Tự Kinh có câu: “Tích Trọng Ni, sư Hạng Thác”, nghĩa là “Xưa Khổng Tử, coi đứa trẻ Hạng Thác là thầy”.
 
Hạng Thác là một thiếu niên người nước Yên. Một hôm, Hạng Thác đến gặp Khổng Tử và nói: “Con nghe nói Khổng tiên sinh học vấn uyên thâm, con đến xin tiên sinh dạy bảo”.
 
Khổng Tử cười và nói: “Xin mời, con hãy nói coi”.
 
Hạng Thác chắp tay bái Khổng Tử rồi hỏi: “Tiên sinh cho hỏi nước gì không có cá? Lửa gì không có khói? Cây gì không có lá? Hoa gì không có cành?”.
 
Khổng Tử nghe xong, cười và nói: “Con đúng là hỏi kỳ quặc. Sông, biển, ao, hồ, nước gì cũng có cá hết. Bất kể củi, rơm, đèn, đuốc, lửa gì cũng có khói hết. Còn các loài cây cỏ, nếu không có lá thì không thành cây, không có cành thì cũng chẳng có chỗ mà mọc ra hoa”.
 
Hạng Thác nghe xong cười khanh khách một lục lâu, rồi lắc đầu nói: “Không đúng! Nước giếng thì không có cá. Lửa đom đóm thì không có khói. Cây khô thì không có lá. Hoa tuyết thì không có cành”.
 
Khổng Tử than rằng: “Hậu sinh khả úy, lão phu xin bái cậu làm thầy”.
 
                      
                                                     Ngay cả trẻ em, Khổng Tử cũng coi là thầy để học. 
           ***
Con người cao quý, hơn nhau ở đức hạnh và học vấn chứ không phải ở tiền tài và địa vị.
 
Người có đức hạnh cao, học vấn uyên thâm là người biết cúi mình học hỏi người khác.
 
Người khéo học hỏi người khác là người có thể thấy bất kỳ người nào cũng có những điều mình cần học: Tìm ưu điểm của họ để học theo, thấy khuyết điểm của họ để soi lại mình, tìm xem mình có khuyết điểm đó không, rồi tu sửa bản thân, hoàn thiện mình. Do đó, bất kỳ ai cũng đều là thầy để mình học tập, tu sửa. Đó chính là ý nghĩa câu nói của Khổng Tử “Tam nhân đồng hành tất hữu ngã sư” (Ba người đồng hành, ắt sẽ có thầy của mình).
 
Người có thể thấy bất cứ ai cũng xứng là thầy của mình để học tập tu sửa, chính là người có tấm lòng bao dung, rộng mở, có thể dung nạp tất cả sở trường sở đoản của mọi người, học sở trường, tu bỏ sở đoản, ngày ngày đều thọ ích, đều tiến bộ.
 
Biển rộng mênh mông là do biển không từ chối bất kỳ giọt nước nào đổ vào nó. Núi cao sừng sững muôn trượng là do núi không từ chối bất kỳ hòn đá nhỏ nào chất lên nó.
 
Cho nên, người có lòng bao dung rộng lớn là người biết buông bỏ ý kiến của bản thân, lắng nghe, quan sát, dung nạp mọi người thiện ác, mọi ý kiến hay dở, mọi đánh giá khen chê, giống như biển rộng, giống như non cao.
 
Nam Phương

Tin cùng chủ đề

Có thể bạn quan tâm

 

. “Nguyên lý Thùng Gỗ” và bài học:         . Chút an ủi cho những người thất   . Ghé thăm ‘thành phố kim cương’ khổng 

    Đừng xem thường “Gót chân                       bại:  Phải từng vấp ngã bạn               lồ Siberia,  nơi từng là ‘nhà máy in

             Achilles” của bạn                                       mới được…tin dùng                             tiền’ cho Liên bang Xô viết

       NO PHOTO                       NO PHOTO                       NO PHOTO

Nguyên lý Thùng Gỗ, hay còn gọi là Nguyên lý Liebig, được         Nguyên tắc tuyển dụng "lạ đời" của người đồng sáng lập        Mỏ kim cương Mir nằm ở vùng Siberia khắc nghiệt đã là 

đặt theo tên nhà khoa học Justus von Liebig. Ông là một             Setter, David Steckel đã gây ngạc nhiên thích thú cho             nguồn cung cấp tài chính vô cùng lớn cho Liên bang Xô

nhà hóa học người Đức có công phổ biến nguyên lý này             nhiều người. Đây là nguyên tắc mà Steckel đã rút ra từ             Viết thời đó. Hãy cùng khám phá những hình ảnh về nơi 

vượt ra khỏi mục đích ban đầu của nó là ứng dụng trong...         kinh nghiệm cá nhân khi thành lập công ty.                                đây qua góc máy của nhiếp ảnh gia Stepanov.

 

. "Tiền là ông chủ xấu nhưng là nô lệ   . Có một người đàn ông thuộc về một     . Hiệp hội Tâm lý học Mỹ: Người hào

    tốt". Nhưng, phải làm gì để khỏi             …thế giới khác ở Quảng Nam                     phóng  kiếm nhiều tiền hơn 

           phải làm nô lệ của nó?                                      như thế (P.3)                                                người ích kỷ.

                  NO PHOTO                      NO PHOTO

Người ta bảo: "Tiền là ông chủ xấu nhưng là nô lệ tốt".      "Con trai lớn của ông bị bệnh ung thư hạch ở cổ, đã di           Nghiên cứu của Hiệp hội Tâm lý học Mỹ chỉ ra những

Khi trưởng thành, chúng ta mới hiểu được một điều:          căn xuống dạ dày, ông đến nhờ tôi xuống giúp cho con           người giỏi kiếm tiền nhất không phải người chỉ theo 

Tiền không mua được hạnh phúc nhưng nó có thể            ông phải không?".Ông già nghe xong vội vàng chắp tay           đuổi thành công cá nhân.

mua được nhiều thứ để có được hạnh phúc.                      vái T. nói: "Hoàn toàn đúng như ông nói, bệnh viện ...

 

* Có thể bạn đã bỏ lỡ

                                          

.Chỉ mong ai đó nói với tôi rằng :  ‘Nước Việt đẹp nhất là con                    .Giọt nước giữa sa mạc và người đàn bà trên chiếc xe   Rolls Royce: 

                                                                         người Việt’,được không ?                                              2 câu chuyện, một bài học cuộc đời đáng giá

.“Nếu tôi sống thêm hai nghìn năm nữa  thì tổ quốc của tôi, ông sẽ là ai?”,  . Cho dù bạn có tài năng cỡ nào đi chăng nữa,  nếu thiếu vắng kỹ ...

. Trần Thủ Độ - Một trời công, tội  và lá số tử vi không phải ai cũng có          . Có một người đàn ông thuộc về  một…thế giới khác ở Quảng Nam...

. Câu chuyện phong thủy dòng họ Ngô ở Vọng Nguyệt,  một trong         . Bạn chăm sóc da & trang điểm thường xuyên, liệu có biết 7 mẹo 

                                                                 “tứ lệnh tộc” vùng Kinh Bắc                                                                                                     hữu ích này không? 

. “Tiểu bất nhẫn tắc loạn đại mưu”: Chuyện 6 vĩ nhân  biết NHẪN         .Vị thầy phong thủy nào đã trấn yếm  khiến vương triều nhà Hồ 

                                                    làm nên đại nghiệp thời Tam Quốc                                                                                 chỉ tồn tại 7 năm ngắn ngủi?

. Bạn thông minh nhưng vẫn thất bại.  Vậy, thông minh…                           .  Câu chuyện phong thủy dòng họ Ngô ở Vọng Nguyệt, một trong 

                                                                     kiểu gì mới thành công?                                                                             “tứ lệnh tộc” vùng Kinh Bắc(P2)

.“Hãy sống như một người giàu có”.  Hiểu đúng triết lý này, bạn            . Phong thủy - Đâu phải cần đến những ông thầy 

                                                                         cũng có thể…như họ              . Đừng tin họ 

.Cho những ai đang chênh vênh trước cuộc đời:  Chúng ta tạo                 .“Cuộc đời của cây tre” và câu chuyện của Jobs:  Những bài học đáng

                                nên số mệnh hay là nạn nhân của số mệnh?                                                                                     suy ngẫm về thành công

.“Ám ảnh sai lầm” –  Một sai lầm của mọi đời người                             . Muốn làm giàu cần biết thêm:  5 điều không phải trường kinh tế nào...

. "Tôi đã cố gắng hết sức rồi nhưng tại sao vẫn không có gì?              . “Thời buổi này, trung thực đáng giá bao nhiêu?”  Và câu trả

                                        Tôi phải làm sao?". Phải, làm sao đây?                                                                                                  lời khiến ta kinh ngạc

.Người Mỹ giàu lên nhờ Giấc mơ Mỹ. Còn VN có thể giàu không....     . Và bạn hỡi, đừng bao giờ  để cuộc đời mình phải nói… “giá như” 

. Câu chuyện của lão ăn mày dưới đây,  một là ăn mày, hai là…            . Vì sao người Do Thái không tin  "không ai giàu ba họ"? 

. Nhớ anh em Lưu –Quan –Trương, bàn về  5 bài học kinh doanh        . Mong muốn cuối đời của Thành Cát Tư Hãn  và cuộc gặp đáng 

                                                   sâu sắc từ Tam Quốc Diễn Nghĩa              .Nếu một ngày bỗng khó khăn chồng chất,  mong bạn hãy đọc 

 . Thời - Chữ quan trọng nhất trong Kinh Dịch.  Hiểu được sẽ .....                                                                              2 mẫu chuyện này rồi…tùy bạn. 

. Những lời chúc chấn động và dị thường  của Chánh án                           .Có một “Tam giác quỷ” như thế  ở vùng núi Tây Bắc nước ta, bạn có biết?

                     Tòa án Tối cao Mỹ khiến cả thế giới sửng sốt                      . Vì sao người Do Thái luôn thành công?    

. Tại sao họ thất bại để thành công,  còn chúng ta lại cứ mãi                  . Bạn có muốn bán được nhiều hàng hóa hơn không? 

                                                                 dừng chân sau thất bại?                 . Vì sao chúng ta thất bại?

. Bị thầy đuổi học vì “thiểu năng trí tuệ”, người mẹ đã biến             . Một nghiên cứu đã tìm ra đáp án cho câu hỏi: Tại sao 

                                          cậu thành thiên tài vĩ đại nhất thế kỷ                                                                            bạn thông minh mà ... nghèo?

 . Làm gì & vốn đâu - Hai câu hỏi của mọi đời người?             . Biến tấu để.... khác và ... bạn có thị trường