HỘI KHOA HỌC PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC - NHÂN TÀI VIỆT NAM - TP. HỒ CHÍ MINH

Ông Nguyễn Trung Tựu (đầu đội mũ) giới thiệu công việc cấp “chứng minh thư điện tử” cho cá.
 
Chuyện người nuôi cá giòn nhiều nhất nước và
việc ứng dụng công nghệ cho cá đến người còn chưa được hưởng
 
           Trong khi chứng minh thư điện tử cho người còn chưa được áp dụng ở Việt Nam thì một lão nông ở Hải Dương đã đeo "chứng minh thư điện tử" cho từng con cá giòn trong lồng nuôi.
   
Những người mở nghề
         Trăng thượng huyền sáng vằng vặc rắc một lớp bạc mỏng tang trên sông Kinh Thầy. Lũ cá hết mút lưới khìn khịt như lợn ngửi thấy hơi cám lại vầy nước như trâu đầm. Đây là lần thứ 3 tôi ngủ lại khu lồng cá của ông Nguyễn Trung Tựu ở xã Nam Tân, huyện Nam Sách (Hải Dương) - người nuôi cá giòn nhiều nhất nước…
        Trên thế giới, nghề độc đáo này bắt đầu vào năm 1998 khi một người nuôi cá ở thị trấn Đông Thăng, thành phố Trung Sơn tỉnh Quảng Đông (Trung Quốc) tình cờ phát hiện nếu thay đổi thành phần thức ăn của trắm cỏ từ cỏ sang đậu tằm thì thịt chúng trở nên giòn và thơm ngon hơn. Để rồi tỉnh này học nhau cách nuôi khiến cho diện tích tăng từ 38ha (năm 2003) lên 1.709ha (năm 2007), trở thành một đặc sản nức tiếng Trung Quốc.
        Một sự tình cờ khác, nguyên Phó Thủ tướng Nguyễn Công Tạn trong chuyến thăm Trung Quốc đã tìm cách di thực giống đậu tằm này về. Năm 2009, ông nhiệt tình quảng bá giống cây mới trên Báo Nông nghiệp Việt Nam bằng những dòng như sau: “Đậu tằm có tên khoa học là Vicia faba L. thuộc họ đậu, thân thảo, có lịch sử trồng trọt lâu đời. Từ xa xưa, cách đây 5.000 năm, con người đã bắt đầu trồng đậu tằm. Cho đến 4.000 năm trước, đậu tằm đã được trồng phổ biến ở Địa Trung hải, sau đó hướng lên bắc trồng ở châu           Âu, hướng xuống nam trồng ở vùng sông Nil, đến đời Hán, đậu tằm theo đường tơ lụa đi vào Trung Quốc, rồi từ đó lan sang Nhật, Triều Tiên và nhiều nước châu Á”.
        Cũng theo ông Tạn, nên trồng đậu tằm với 2 mục tiêu chính: Lấy hạt khô làm lương thực, sản xuất tinh bột, protein và làm rau hạt ăn tươi. Đậu tằm khi trồng ở một số vùng tại Việt Nam sinh trưởng, phát triển bình thường nhưng năng suất và chất lượng khá hạn chế do không đạt độ cao như ở Tây Tạng của Trung Quốc (thường trên 1.500m). Thử nghiệm đó của ông Tạn không mấy thành công nhưng lại mở ra một nghề nuôi mới, một đặc sản mới của Việt Nam: cá giòn.
         Tại Đại học Nông nghiệp I (Học viện Nông nghiệp ngày nay) có đề tài thạc sĩ của Kiều Minh Khuê về cách nuôi cá giòn kiểu Việt hóa. Được tiếp xúc với đề tài ấy nên năm 2011 ở Nam Tân có mấy người liều nuôi thử vài ba lồng gồm ông Trần Văn Thiện, Trần Văn Đương và Nguyễn Trung Tựu. Miếng cá giòn đầu tiên trong đời tôi được ăn là ở trên bè nhà ông Tựu - cựu Chủ tịch xã Nam Tân, người từng nổi tiếng khi một đêm chỉ huy bắt sống được 11 tàu “cát tặc” trên sông Kinh Thầy.
         Đang ăn nên làm ra thì trận lũ 3/8/2015 tràn về. Sóng to như lưng những con trâu mộng, mặt sông réo gào. Ông Tựu vẫn còn nhớ rõ thời điểm 5h39 sáng khi hệ thống lồng bè của mình bị đứt dây neo, nổi lều bều như đám lá tre, cái vỡ tan tành, cái trở thành rách nát.
         Sau khi trôi tự do gần 20km thì mới nhờ được một tàu biển trọng tải cả ngàn tấn để níu bè lại. Gần một tháng chở đậu tằm lên cho cá ăn, chở nước sạch lên cho người uống ông mới lựa được con nước thủy triều để dìu đám bè còn sót lại về quê. Mất trắng gần 20 tỷ đồng, nhưng ông bảo còn người là còn hi vọng. Vay mượn tứ tung, phải mất 1 - 2 năm sau thì ông mới gượng lại được cơ nghiệp…
        Vẫn là trắm, chép thông thường của Việt Nam khi nuôi đạt kích cỡ khoang miệng vừa với hạt đậu tằm (thường chép từ 2kg, trắm từ 4kg trở lên) mới đưa vào ép giòn, cho ăn chay trường bằng đậu tằm. Những chất bổ dưỡng trong hạt đậu đặc biệt giúp cho cơ thể cá biến đổi thần kỳ, mỡ màng tiêu tan, cơ bắp từ nhão hóa cứng sau một thời gian nuôi (thường mùa hè 6 - 7 tháng còn mùa đông thì lâu hơn).
         Lúc đầu do chưa có kinh nghiệm, sản phẩm làm ra chỉ 70 - 80% đạt giòn còn lại 20 - 30% là… dai. Cũng may vì độ hiếm có, khó tìm của cá giòn nên bán được 190.000 - 200.000 đồng/kg mà còn không đủ cấp cho những nhà hàng nổi tiếng ở Hà Nội. Khi đến miệng của thực khách giá cá lên tới 400.000 - 500.00 đồng/kg, ngoài tầm với của số đông người ăn. Qua vài vụ, sản lượng lớn dần nhưng cá giòn vẫn còn đắt nên chỉ dịp lễ Tết những gia đình khá giả ở quê mới dám mua.
 
Hiểm họa cá lậu và kế hoạch cho dài lâu
          Thói đời “thấy người ta ăn khoai cũng vác mai đi đào”, thấy ông Tựu cùng một số người thắng lớn từ cá giòn, nhiều hộ dân trong làng, ngoài xã cũng cầm cố sổ đỏ để nhao ra sông. Tuy nhiên, thành công thì ít mà thất bại lại nhiều. “Hầu hết họ nuôi theo cảm tính, cứ trắm, chép là đưa vào ép giòn, cả to lẫn bé nên tranh nhau ăn, con to thì giòn còn con bé thì lại dai. Những cơ sở nuôi chuyên nghiệp như tôi phải theo dõi lý lịch từng lồng một gồm ngày vào cá, kích cỡ cá, lượng tiêu hao thức ăn, khi nào sẽ đạt ngưỡng giòn”, ông Tựu tâm sự.
 
                      
                   Một góc của khu nuôi cá lồng trên sông Kinh Thầy đoạn qua xã Nam Tân, huyện Nam Sách (Hải Dương).
          Đám trắm, chép thông minh đến nỗi biết nhằn bỏ vỏ đậu, chỉ ăn ruột bên trong. Vớt vỏ đậu lên thấy sạch hạt bên trong là biết cá ăn khỏe còn ngược lại phải xem trời, xem đất, xem mây để điều chỉnh lượng thức ăn.
          Khi cá đã bắt đầu quen với thức ăn mới thì ông tiến hành tẩy ký sinh trùng: “Hầu hết thủy sản nước ngọt đều nhiễm ký sinh trùng từ trong ruột (nội ký sinh) đến ngoài da (ngoại ký sinh). Nếu người tẩy ký sinh trùng định kỳ hàng năm thì cá phải định kỳ hàng tháng. Để phòng ngừa bệnh cho cá tôi không dùng kháng sinh mà dùng hoàn toàn men vi sinh, chất bổ”.
        Những hộ nuôi kiểu phong trào không cần ai chứng nhận, không cần ai giám sát, sản xuất ra chưa khép kín được quy trình đến tiêu dùng còn ông Tựu thì ngược lại.
        Ông đăng ký bản quyền con cá của mình với Cục Sở hữu trí tuệ từ năm 2014, với Chi cục Quản lý chất lượng Nông lâm thủy sản Hải Dương từ mấy năm nay: “Thịt cá giòn phải hội tụ đủ những tiêu chí như dai, giòn, ngọt, thơm đặc trưng và không tanh khi đã chế biến chín. Thiếu 1 trong 5 tiêu chí là chưa đạt chuẩn”. Bởi khó tính là thế nên nuôi không cẩn thận sẽ bị lỗi, nhất là hàng qua mùa đông, nhưng ở cơ sở chuyên nghiệp như ông Tựu tỷ lệ giòn đạt tới 98 - 99%…
 
                       
                                                              Bắn tem “chứng minh thư điện tử” cho cá giòn.
           Nương theo danh tiếng của ông, một số cơ sở nuôi cứ chở hàng lên Hà Nội bán rồi mạo danh “Đây là cá nhà ông Tựu” khiến cho ông ngớ cả người khi biết chuyện. Hết bị cạnh tranh xấu bởi hàng nội lại thêm nạn cá ngoại tràn biên. 10 năm về trước đã có trắm giòn sang Việt Nam vào dịp cuối năm nhưng cuối năm 2017 lại thêm cả chép giòn. Tất cả đều là hàng tươi sống nhập lậu, hình thức giống hệt hàng nội, cũng giòn, cũng dai mà lại bán rẻ hơn 5.000 - 10.000 đồng/kg. Không ai dám đảm bảo độ an toàn thực phẩm của những con cá nhập dạng trôi nổi ấy.
          Chính vì vậy mà ông quyết tâm lắp “chứng minh thư điện tử” cho từng con cá khi xuất hàng. Đó là một loại tem dùng 1 lần, chịu nước được gắn lên vây cá. Khách chỉ cần dùng điện thoại thông minh có nối mạng quét vào là có thể xem từ video quá trình sản xuất, địa chỉ trang trại đến những thông tin khác. Hàng bị lỗi chỉ cần mang cá, mang tem trả lại ông Tựu là xong.
          Cách đây chừng 13 - 14 năm có một trang trại ở đầu đường Láng - Hòa Lạc đã bí mật nuôi cá giòn dưới sự chỉ đạo về kỹ thuật của hai chuyên gia Trung Quốc và thắng đậm nhờ giá bán đến gần nửa triệu đồng/kg. Được một người trong ngành dẫn mối, người viết bài này mới phá bỏ được sự đề phòng của các chuyên gia ngoại, tìm cách tiếp cận rồi viết bài phản ánh về nghề nuôi mới này dù rằng chẳng hề được nếm thử xem miếng thịt cá giòn khần khật ngon như miếng tràng lợn nó ra sao. Khi bài lên, chuyện trở thành đặc biệt nghiêm trọng đối với hai chuyên gia Trung Quốc nọ khi họ bị chỉ trích kịch liệt vì dám… tiết lộ bí mật quốc gia cho nhà báo nước ngoài.
          Theo ông Tựu, đậu tằm mua về không cho ăn thẳng mà phải ngâm ủ cầu kỳ. Tùy theo nhiệt độ mà đông ngâm lâu, hè ngâm nhanh sao cho hạt đậu mềm vừa đủ. Nếu ngâm sống, ngâm sượng cá ăn vào dễ bị đi ngoài còn ngâm quá lâu chất bên trong bị lên men thì phải đổ bỏ. Thử đậu tằm trên cá chưa đủ, ông Tựu còn thử trên người bằng cách rang ăn, chế nhân bánh ăn hay làm giá đỗ ăn để cả nhà cùng nhận xét. Tất cả đều công nhận loại đậu tằm xanh xuất xứ từ Tây Tạng, Trung Quốc vẫn là hạng nhất. Thời điểm 2011 - 2013 ông chủ yếu dùng loại này nhưng từ năm 2014 trở lại đây, giá đậu tằm xanh Trung Quốc tăng gấp rưỡi vì nhu cầu nội địa cũng như xuất khẩu cho Hàn Quốc, Nhật Bản để làm nhân bánh, rau sạch quá lớn. Từ đó người nuôi cá giòn đành tìm đến các loại đậu tằm của Úc, Ấn Độ…
                                                                                                                             Theo Dương Đình Tường (NNVN)

Tin cùng chủ đề

Có thể bạn quan tâm

 

.Trở lại với vụ “Tham quan Nguyễn Hữu     . Đã tìm ra “Linh đan thần dược”    . Chuyện "con sói cô độc" và  nguyên 

  Tín”: Sao có thể “đổi trắng thay đen”          mà hơn 2000 năm trước Tần                  tắc thành công quan trọng

    như vậy được, thưa Bộ trưởng”?                     Thủy Hoàng muốn tìm?                                nhất đời người

     NO PHOTO                        NO PHOTO                      NO PHOTO

 

Trong 2 kỳ trước, chúng tôi đã có bài phân tích về việc tham             Dẫu đây vẫn là một câu hỏi nghi vấn nhưng loài         Từng là con sói cô độc nhất, yếu thế nhất, hay bị bắt nạt 

quan Nguyễn Hữu Tín, nguyên Phó Chủ tịch UBND TP. HCM,          vi khuẩn có từ 3,5 triệu năm trước được tìm thấy        nhất, với quá trình rèn luyện khắc nghiệt, sức mạnh sinh tồn

vì không  thể im lặng mãi trước việc vô cớ tịch thu nhà dân 40         tại khu vực băng  vĩnh cửu ở Siberia đã mang lại       phi thường đã biến nó trở thành Sói đầu đàn - kẻ săn mồi 

năm không chịu trả, bèn bịa ra rằng “ Bà Lý Hoan xuất cảnh…           những kết quả đầy                                                          bậc thầy chốn thảo nguyên, biểu tượng của thành công.

 

. Người xấu tính ở đâu cũng có. Bạn           . “Hiệu ứng cửa sổ vỡ”.            . Với "thông điệp ngoại giao tinh tế”, Việt 

      nên làm gì khi buộc phải đối               Và rồi, tất cả là…quá muộn                   Nam chắc chắn  tổ chức Hội nghị

                  diện với họ?                                                                                                         Thượng đỉnh Mỹ - Triều?

                                            NO PHOTO

 

 Dưới đây là 10 bí quyết tốt nhất mà người thông minh dùng       Lần thứ nhất đến trễ, không bị trừng phạt, rồi mới dưỡng thành        Nếu Việt Nam trở thành nơi tổ chức Hội nghị Thượng

để giải quyết rắc rối khi làm việc với những người xấu tính,         thói quen đến trễ; Lần thứ nhất nới lỏng yêu cầu đối với mình,           đỉnh  Mỹ - Triều lần thứ hai thì đây tiếp tục là một thông

được chuyên gia Bradberry rút ra trong quá trình làm việc           cuối cùng biến thành không có tiêu chuẩn đối với bản thân.               điệp ngoại giao đầy tinh tế của ông Trump.

, huấn luyện.....                                                                                     Đây là điều mà rất nhiều người đang gặp phải.

 

* Có thể bạn đã bỏ lỡ

 

.“Nàng lọ lem” H’Hen Niê và những điều  giải thích vì sao thế giới này yêu nàng đến vậy.

 . Hà Nội – Còn lại gì  những chữ Hàng…ăn uống xưa, nay?​                  . Trời sinh ta ra ắt có chỗ dùng”,  kẻ tầm thường ắt có phúc phận riêng  

. Thế nào là một con người không còn hy vọng? Hay câu hỏi:                      .Tuyên bố chấn động của thần đồng 12 tuổi người Mỹ:  Chúa thực 

                                                          Giáo dục rốt cuộc là vì điều gì?                                                                        sự hiện hữu, Stephen Hawking đã sai“ 

.Chỉ mong ai đó nói với tôi rằng :  ‘Nước Việt đẹp nhất là con                    .Giọt nước giữa sa mạc và người đàn bà trên chiếc xe   Rolls Royce: 

                                                                         người Việt’,được không ?                                              2 câu chuyện, một bài học cuộc đời đáng giá

.“Nếu tôi sống thêm hai nghìn năm nữa  thì tổ quốc của tôi,...,                      . Cho dù bạn có tài năng cỡ nào đi chăng nữa,  nếu thiếu vắng kỹ ...

. Trần Thủ Độ - Một trời công, tội  và lá số tử vi không phải ai....                   . Có một người đàn ông thuộc về  một…thế giới khác ở Quảng Nam...

. Câu chuyện phong thủy dòng họ Ngô ở Vọng Nguyệt,  một                 . Bạn chăm sóc da & trang điểm thường xuyên, liệu có biết 7 mẹo 

                                                           trong “tứ lệnh tộc” vùng Kinh Bắc                                                                                             hữu ích này không? 

. “Tiểu bất nhẫn tắc loạn đại mưu”: Chuyện 6 vĩ nhân  biết NHẪN         .Vị thầy phong thủy nào đã trấn yếm  khiến vương triều nhà Hồ 

                                                    làm nên đại nghiệp thời Tam Quốc                                                                                 chỉ tồn tại 7 năm ngắn ngủi?

. Bạn thông minh nhưng vẫn thất bại.  Vậy, thông minh…                           .  Câu chuyện phong thủy dòng họ Ngô ở Vọng Nguyệt, một trong 

                                                                     kiểu gì mới thành công?                                                                             “tứ lệnh tộc” vùng Kinh Bắc(P2)

.“Hãy sống như một người giàu có”.  Hiểu đúng triết lý này, bạn...        . Phong thủy - Đâu phải cần đến những ông thầy 

.Cho những ai đang chênh vênh trước cuộc đời:  Chúng ta tạo                  . Đừng tin họ

                                  nên số mệnh hay là nạn nhân của số mệnh?           . Vì sao người Do Thái luôn thành công?   

.“Ám ảnh sai lầm” –  Một sai lầm của mọi đời người                             . Muốn làm giàu cần biết thêm:  5 điều không phải trường kinh tế nào...

. "Tôi đã cố gắng hết sức rồi nhưng tại sao vẫn không có gì?              .Có một “Tam giác quỷ” như thế  ở vùng núi Tây Bắc nước ta, bạn có biết? 

                                             Tôi phải làm sao?". Phải, làm sao đây?          . Bị thầy đuổi học vì “thiểu năng trí tuệ”, người mẹ đã biến 

.Người Mỹ giàu lên nhờ Giấc mơ Mỹ. Còn VN có thể giàu không....                                                              cậu thành thiên tài vĩ đại nhất thế kỷ 

. Câu chuyện của lão ăn mày dưới đây,  một là ăn mày, hai là…            . Vì sao người Do Thái không tin  "không ai giàu ba họ"? 

. Nhớ anh em Lưu –Quan –Trương, bàn về  5 bài học kinh doanh        . Mong muốn cuối đời của Thành Cát Tư Hãn  và cuộc gặp đáng 

                                                   sâu sắc từ Tam Quốc Diễn Nghĩa              .Nếu một ngày bỗng khó khăn chồng chất,  mong bạn hãy đọc 

 . Thời - Chữ quan trọng nhất trong Kinh Dịch.  Hiểu được sẽ .....                                                                              2 mẫu chuyện này rồi…tùy bạn. 

. Tại sao họ thất bại để thành công,  còn chúng ta lại cứ mãi                  . Bạn có muốn bán được nhiều hàng hóa hơn không? 

                                                                 dừng chân sau thất bại?              . Vì sao chúng ta thất bại 

Làm gì & vốn đâu - Hai câu hỏi của mọi đời người?             . Biến tấu để.... khác và ... bạn có thị trường