HỘI KHOA HỌC PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC - NHÂN TÀI VIỆT NAM - TP. HỒ CHÍ MINH

Trái: Đảo Tự do,, Mỹ; Giữa: Đảo Thiên Nga, sông Seine, Pháp; Phải: Vườn Hoa Cửa Nam, Việt Nam.
 
Bạn có biết: Đã từng có một
bức tượng Nữ Thần Tự Do như thế tại Hà Nội
 
        Cách đây hơn 125 năm, Việt Nam chúng ta cũng đã có một tượng Nữ Thần Tự Do. Vậy lịch sử tượng Tự do soi sáng Thế giới (thông thường được gọi là Nữ Thần Tự Do) từ khi xuất hiện cho đến khi biến mất tại Hà Nội, Việt Nam, là như thế nào?
 
Trước hết cần có vài hàng nói về tượng Nữ Thần Tự do tại cảng New York.
 
          Tượng Nữ Thần Tự Do tại hải cảng New York trên đảo Liberty phía nam đảo Ellis là một món quà đặc biệt của Pháp tặng Hoa Kỳ và được chính thức khánh thành ngày 28 tháng 10, 1886, sau hơn hai năm thực hiện tượng cùng làm chân đài, để kỷ niệm lễ độc lập ngày 4 tháng 7 1884 của Hoa Kỳ. Người thực hiện là điêu khắc gia Frédéric Auguste Bartholdi. Tượng đúng ra mang tên “Tự do Soi Sáng Thế giới” với biểu hiệu tượng là một người phụ nữ mặc áo choàng rộng đại diện cho Nữ thần La mã mang tên Libertas, đầu đội vương miện có bảy tia dài và nhọn tượng trưng cho nguồn sáng tỏa chiếu ra khắp 7 đại dương và 7 châu, tay phải dơ cao một bó đuốc, trong tay trái ôm một tấm bảng có ghi ngày độc lập Hoa Kỳ (4/7/1776). Tượng cao 46 m. Dưới chân tượng có sợi xích sắt chặt đứt đoạn hàm ý chống lại ách nô lệ. Tượng là một biểu tượng cho Tự do và cho Hợp Chủng Quốc: một dấu hiệu đón chào tất cả những người di dân từ khắp nơi đến đất hứa.
          Khi làm tượng Nữ thần, ngoài tượng chính, và một phiên bản gốc kích thước cao hơn 11 m đặt ở trên đảo Grenelle, sông Seine, Paris, Bartholdi có làm một số phiên bản gốc nhỏ có kích thước cỡ 2.85m (chiếm tỷ lệ 1/16 so với tượng chính), trong số đó, một bản đặt trong vườn Luxembourg, Paris, và một phiên bản nhỏ cùng cỡ được cho lên tàu mang sang Việt Nam để dự tham dự Hội chợ Đấu xảo Hà Nội (nay là Cung văn hóa Hữu Nghị Việt – Xô) vào năm 1887.
          Lý do sau khi chinh phục được vùng Đông Dương, và có Hòa ước Patenôtre vào năm 1884 (hòa ước Giáp Thân 1884), chính phủ Pháp muốn tổ chức một cuộc đấu xảo/triển lãm (thời đó hai chữ đấu xảo được hiểu theo nghĩa là triển lãm). Địa điểm là một khu đất cỏ trống rộng, nơi thường được tổ chức thi Hương vào những nãm có cuộc thi. Cuộc triển lãm có mục đích phô trương sự văn minh, kỹ thuật tân tiến của Pháp cùng ý đồ “khai hóa”, mang ánh sáng văn minh soi sáng dân thuộc địa qua tượng “Tự Do soi sáng Thế giới”.
          Sau cuộc triển lãm năm 1887, khu đất trống phải trả lại cho trường thi Hương diễn ra cứ bốn nãm một lần, tượng được hội Bắc kỳ tương tế (Fraternite Tonkinoise) mượn tạm để khánh thành trụ sở, sau đó tượng được Pháp trao lại cho cho chính quyền Hà Nội, Việt Nam, và được mang đặt tại quảng trường bốn tòa nhà, nơi có một vườn hoa mới làm giữa bốn tòa nhà được dùng làm tòa Thị chính, Kho bạc, nhà Bưu điện, và phủ Thống sứ , nơi này sau đó được mang tên là vườn hoa Chí Linh (nơi hiện nay có tượng đài Lý Thái Tổ và mang tên công viên Lý Thái Tổ).
           Khi chính phủ bảo hộ muốn mang tượng ông Paul Bert – vị Thống sứ đầu tiên của nhà nước bảo hộ đã qua đời vào ngày 11, ttháng 11, 1886, chỉ sau bẩy tháng nhậm chức Thống sứ- từ Pháp qua để kỷ niệm Quốc Khánh nước Pháp (14 tháng 7, 1890), họ muốn đặt tượng ông Paul Bert tại vườn hoa Chí Linh, và như thế là tượng Nữ Thần phải mang đi chỗ khác. Trong khi chờ đợi một chỗ đặt, tượng Nữ thần phải đứng trên bãi đất đâu đó. Một kỹ sư Pháp tên Daurelle đề nghị đặt tượng ngay trên nóc Tháp Rùa (Quy sơn Tháp), thế là sau một thời gian nằm trên đất, dân Hà nội thấy tượng Nữ thần (hay tượng Bà Đầm Xòe) đứng trên nóc Tháp Rùa, quay mặt về vườn hoa Chí Linh/vườn hoa Paul Bert/Ngân hàng Đông Dương gần cạnh đó.
          Vườn hoa Paul Bert còn được gọi là vườn hoa Nhà kèn, vì ở đấy có một nhà bát giác mà hàng tuần đội kèn đồng của dàn quân nhạc Pháp ra đó biểu diễn. Những chi tiết này được viết rõ trong cuốn “Le vieux Tonkin” (Bắc Ký cổ xưa) của Claude Bourrin, viết về xứ Bắc Kỳ trong thời điểm từ 1890 đến 1894 (nhà in IDEO, Hà Nội, 1941, tr. 48-49).
  
           (1) Hình chụp từ phía tây hồ Gươm: tượng thần Tư do trên nóc Tháp rùa nhìn về tượng Paul Bert (góc bên tay trái),
                                            hình này lấy từ báo L’ Indépendance tonkinoise, số đặc biệt, ra tháng 7/1891
          Như vậy, tượng Nữ Thần bị đặt trên đất một thời gian rồi được đặt trên nóc Tháp Rùa, rồi đến năm 1896 lại được mang xuống vì bị sự phản đối và chỉ trích nặng nề của người dân địa phương và cả một số giới chức Pháp. Và rồi, tượng được chuyển đến vườn hoa Neyret ở phía đông hồ Hoàn kiếm (tức Vườn Hoa Cửa Nam gần Thư viện Quốc gia) cho đến ngày Cách Mạng Tháng 8 1945. Tượng vào thời điểm đó được mệnh danh là Tượng Đài Công Lý (Monument de La Justice).
 
           
                        (8) – (9): Bức tượng toàn thân của Paul Bert tay cầm lá cờ Pháp và một người bản xứ nhỏ bé
                                                        ngồi dưới chân đã tạo nên nhiều bất bình và chỉ trích.
 
                         (10) – (11): Tượng Nữ Thần đặt tại vườn hoa Cửa Nam – vườn hoa Neyret – (1896-1945)
          Vào ngày 1 tháng 8, 1945 tượng Nữ thần, và một số tượng khác kể cả tượng Paul Bert) bị kéo đổ do lệnh của ông Trần văn Lai, thị trưởng đầu tiên người Việt của Hà Nội. (Bản tin trên báo Đông Pháp ngày 2/8/1945 cho biết, pho tượng Paul Bert bị kéo đổ lúc 9 giờ 10 phút, “Bà đầm xoè” bị giật đổ lúc 9 giờ 45 phút ngày 1/8/1945).
          Những tượng đồng bị kéo đổ này được mang cất vào trong kho phế vật của sở Lục lộ thành phố Hà Nội từ năm 1945. Vào năm 1949, chùa Thần Quang thuộc làng Ngũ Xã khởi công dự án đúc tượng phật A Di Ðà. Tài liệu cho biết trong ba năm chuẩn bị đúc tượng (1949-1952), chùa đã kêu gọi khách thập phương đóng góp nhiều đồ đồng để đúc tượng nhưng vẫn không đủ số lượng nên đã đến xin chính quyền ban cho những tượng đồng trong kho của sở Lục lộ Thành phố, và ông thị trưởng thành phố đã chấp thuận cho chùa Thần Quang tất cả số tượng đồng trong kho, trong số đó có cả tượng Nữ thần và tượng Paul Bert.
          Ngày 26 tháng 10, 1952, sồ đồng thu thập đủ loại và từ nhiều tượng kể cả tượng Nữ thần và tượng Paul Bert được đun nóng chảy rồi đổ vào khuôn để đúc tượng A Di Đà cho chùa Thần Quang, làng Ngũ Xã. Pho đại tượng Phật A Di Đà ở chùa Thần Quang này có tư thế ngồi bằng. Tượng có chiều cao 3.95 m, chu vi phần dưới là 11.6m, chu vi toà sen (bệ tượng) là 15 m, tổng cộng trọng lượng là khoảng trên dưới 10 tấn.
 
                              
                                                       (12) Tượng A Di Đà: chùa Thần Quang, làng Ngũ Xã
               Kết luận
         Phiên bản Tượng Nữ thần “Tự Do soi sáng Thế giới” được Pháp tặng cho Việt Nam vào năm 1887, qua nhiều thăng trầm di chuyển nhiều lần, rồi nằm trong bóng tối nhà kho hơn bảy năm trời, sau cùng tượng đã bị nấu chảy để lấy đồng đúc tượng A Di Đà vào năm 1952. Như vậy tổng cộng tượng Tư do đã hiện diện ở Hà Nội, Việt Nam được khoảng 65 năm (1887-1952)
         Năm nay 2012 là vừa tròn 60 năm tượng “Tự do soi sáng Thế giới” ở Việt Nam đã nằm trong tâm, thân của tượng A Di Đà của chùa Thần Quang, làng Ngũ Xã.
          Trong cõi vô thường sở hữu chủ có có không không, sự xót xa ngậm ngùi tiếc nuối nếu có tưởng cũng chẳng nên lấy thế mà mang thêm phiền muộn. Thôi thì cũng có thể nghĩ dù tượng thần “Tự do soi sáng Thế giới” ở Hà nội không còn nữa nhưng ít nhất người dân Hà Nội hay người Việt trong nước cũng vẫn còn tượng Phật A Di Đà Từ Bi Đức Độ để thờ cúng.
                                                                                                                                Sóng Việt Đàm Giang

Tin cùng chủ đề

Có thể bạn quan tâm

 

. Vị bác sĩ và bài học về đạo đức               . “Cầm vàng còn sợ vàng rơi;             . Một câu hỏi không ít người muốn

                                                                   Tay cầm quyết định đời đời ấm no”            biết:  Những người như thế nào

                                                                                                                                                      mới gặp được Phật Tổ?

     NO PHOTO                        NO PHOTO                       NO PHOTO

 

 Một bác sĩ vội vàng vào bệnh viện sau khi nhận được          Đó là tờ quyết định vào biên chế nhà nước. Với tờ “Biên chế      Xưa có đôi vợ chồng già, cả đời thắp hương bái Phật, luôn 

cuộc gọi cho một ca phẫu thuật khẩn cấp. Ông nhanh          suốt đời” này, người có nó nghiễm nhiên được hưởng mọi          luôn hướng thiện. Tro hương mà họ thắp bái Phật, Bồ Tát 

chóng thay trang phục và đi thẳng vào phòng cấp cứu.        chế  độ, quyền lợi suốt đời, dù họ làm việc có hiệu quả hay        gom lại đầy một bao. Hai cụ càng ngày tuổi càng cao và

                                                                                                            không. Và đó chính là lực cản, là nguyên nhân trì trệ của ....       mong muốn cuối đời của họ là được một lần gặp Phật tổ

 

. Trên đỉnh cao quyền lực, nhìn lại    . Trải qua cả hai tình huống cực nghèo  . Đối diện với khách hàng đang tức

   con đường thành công của tỷ           và rất giàu,  tôi đã học được ít nhiều          giận tới khiếu nại,  bạn nên làm 

         phú Donald Trump                                  về ý nghĩa của đồng tiền                            gì để tất cả cùng…vui?

     NO PHOTO             NO PHOTO                      

 

Ông trùm bất động sản của nước Mỹ rồi trở thành Tổng thống,        Tim Denning là blogger nổi tiếng, tác giả của trang web               Đối diện với khách hàng đang tức giận tới khiếu nại, 

hình ảnh của tỷ phú Donald Trump không chỉ được nhân dân          Addicted2Success, chuyên viết về đề tài khởi nghiệp và              việc xử lý thỏa đáng có thể biến nguy cơ thành cơ hội 

Mỹ biết đến mà đã lan truyền rộng rãi trên toàn thế giới. Vậy           phát triển bản thân. Dưới đây là những đúc rút của ông về ý        và nếu biết vận dụng tốt cơ hội này thì còn có thể tạo 

điều gì đã giúp ông tạo ra sự nghiệp như thế?.                                   nghĩa đồng tiền, vừa được chia sẻ trên mạng xã hội Linkedin.       nên sự ....

 

 Có thể bạn đã bỏ lỡ

.

. Chuyện “đại ca hè phố” Tấn Beo  và tình người của chàng nghệ sĩ      . Đường đời không có kẻ thù –Một bài học đáng giá ngàn vàng từ cuộc đời Tư Mã Ý 

. Để con cháu trở nên thông thái hơn và thành công hơn,  người      . Tò mò một chút: Gia đình các đời Tổng thống Mỹ  được & không được

                                                        Do Thái đã dạy con như thế nào?                                                                                         làm gì trong Nhà Trắng?

. Để “mọi vật xung quanh không rơi vào bóng tối”,  hãy nghe tỷ phú         . Trở lại vụ án Lệ Chi viên và nỗi oan thấu trời Nguyễn Trãi : Ai thật sự là 

                                                      Lý Gia Thành chia sẻ 4 điều vứt bỏ                                                                                  hung thủ giết vua Lê Thái Tông ?

. Để trở nên quyến rũ hơn trong mắt đàn ông, các mỹ nhân                     . Chuyện về người phụ nữ duy nhất trong lịch sử  chỉ muốn trở thành bậc 

                                                                Trung Hoa xưa đã làm gì?                                                                                  “mẫu nghi thiên hạ”, sinh ra vua

  . Ngẫm hành trình sinh mệnh của cá hồi,  nghĩ về cuộc đời                         .Chỉ dành cho những gia đình giàu có:  Bí quyết gì để một gia tộc

                                                                                 của…tôi và bạn                                                                                                     hưng thịnh suốt 800 năm?

. Nếu bạn muốn thành công ở tuổi 30 thì ở tuổi 20,  những kỹ                  . Dẫu được biết đến là bài thơ thần của Lý Thường Kiệt,  nhưng tác giả 

                                                                  năng này bạn cần phải học                                                         “Nam quốc sơn hà” vẫn còn là một dấu hỏi…

 .Lời khuyên của một triệu phú  về cái giá của… sự giàu có                               . Thường xuyên nuốt nước bọt,  Hoàng đế Càn Long trường thọ hơn ...

. “Từ bây giờ đừng kêu cha ra mở cửa cho con nữa”:  3 câu chuyện         . Nỗi lo không của riêng ai: Một thế hệ không đọc sách  là một thế hệ 

                                                                         khiến ta thiện lương hơn                                                                                              không có hy vọng

. “Hãy bình tĩnh mà…hoang mang”:  Những chia sẻ với người trẻ         .Bạn muốn sử dụng phong thủy để cải biến vận mệnh?  Liệu bạn đã 

                                                                            của những người còn trẻ                                                                     vận  dụng phong thủy đúng cách?

.“Nhân sinh có mệnh, phú quý do Trời”.  Vậy ai cai quản phúc phận,     . Kiếp nhân sinh những điều mong bạn hiểu,  để khỏi hối hận về sau.      

                                                                         may mắn của bạn?           

.“Mối quan hệ gia đình độc hại” –  Một lý giải vì sao chúng ta mãi         . Ông chủ Nhật và người ăn mày  và câu trả lời vì sao hàng Nhật 

                                                                       không trưởng thành                                                                                                       chinh phục cả thế giới

. “Điều độ chỉ dành cho những ai hèn nhát”  – Lời nhắn nhủ                          .Chuyện vị tiến sĩ cao ngạo và chú gấu chó: Ai cũng nên đọc

                                      của một triệu phú ở thung lũng Silicon                                                                                                                 một lần ... hối tiếc.

  . Hai vùng đất phát đế vương  nổi tiếng nước Nam                          . Tài năng số mệnh may rủi.... Điều gì giúp bạn thành công?

. Tại sao nhiều người phải vất vả làm việc kiếm tiền, trong                  . Sơ hãi - Bạn đồng hành của thất bại

                 khi với một số khác thì việc làm giàu hết sức dễ dàng?               . Chuyện ba chàng trai và vườn táo lạ:   Giàu nghèo nằm ở tầm nhìn 

. 5 bài học kinh doanh sâu sắc  từ…Tam Quốc Diễn Nghĩa                     .Trên đời này, vì sao có những người thường  xuyên gặp vận rủi?      

.Cá chép vì sao ngàn năm  vẫn không thể ‘hoá Rồng’?                                 .Ngôi mộ hàng xóm của Tổng thống Mỹ  và câu chuyện thức tỉnh thế giới

.Ông Park đã vận dụng binh pháp Tôn Tử và  Quỷ Cốc Tử                       . 5 chiến thuật kinh điển trong binh pháp  giúp cuộc đời bạn thay 

                           như thế nào để dẫn U23 Việt Nam tới kỳ tích?                                                                                                               đổi chỉ sau 1 đêm 

 .7 bài học đáng tiền từ người đàn ông giàu nhất trong lịch sử                   . Một câu nói của người Hàn Quốc và cái thiếu của tất cả chúng ta

. Gửi các bạn muốn làm GĐ tuổi 22:  Để trở thành doanh                      . Nơi an táng Đại tướng Võ Nguyên Giáp  là huyệt Đại Cát,   

                                                              nhân, cần làm việc 14h/ngày…                                                                                                      “tụ khí tàng phong”  

. Ngôi mộ trời cho kết phát  cho họ Trịnh 8 đời làm chúa                                . Chuyện Nhà sư và Chúa trời: Ai cũng cần đọc để biết  nắm bắt cơ hội 

. Thiên hạ, còn chỗ nào cho bạn                                                       . Giai thoại về ngôi huyệt mộ  phát tích nhà Trần 

  . Giải mã về sự thông minh & tài kinh doanh của người Do Thái         . Chuyện kể rằng, có một người đàn ông, một con chó ngao Tây Tạng và ...

  . Nghĩ lớn để thành công lớn - Được không?                              . Người giàu & người nghèo - Họ khác gì nhau?